شرح ديوان منسوب به امير المؤمنين علي بن ابي طالب ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٤٢

امر باجتناب ازين جهان خراب

الْأَدْبارَ « 1 » . و ثلاثا مفعول مطلق طلّق . و من أتاها مفعول به لا تبالى .

مىفرمايد : بده عروس دنيا را سه طلاق و بجو جفتى غير او . به درستى كه او جفتى است كه سبب اندوه است ، باك ندارد از كسى كه آيد به او . و چون يافت آرزوهاى خود را ازو « 2 » ، گريخت از آن كس . س :

اى دل ز سر عروس دنيا بگذر * كين پيرزنيست با هزاران شوهر

آن دم كه شود مراد طبعش حاصل * در حال كند جلوه بشخصى ديگر

اشارت به ندامت اخروى در محبّت اسباب دنيوى

اشارت به ندامت اخروى در محبّت اسباب دنيوى

يا عاشق الدّنيا لغيرك وجهها * و لتندمنّ إذا أرتك قفاها

ندم و ندامة : پشيمان شدن ( از رابع ) . و إراءة : چيزى به كسى نمودن ؛ و أرت در اصل « أراءت » « 3 » . و لتندمنّ جواب قسم محذوف كه مصحّح نون تأكيدست .

مىفرمايد : اى عاشق دنيا ، به غير تست روى او ، و بحقّ خدا « 4 » كه هرآينه پشيمان خواهى شد « 5 » ، چون بگريزد از تو . س :

تا چند اسير نفس و « 6 » شيطان باشى * افتاده به دام فسق و عصيان باشى

ترسم كه چو پرده از ميان بردارند * خوار و خجل و زار و پشيمان باشى

امر باجتناب ازين جهان خراب

امر باجتناب ازين جهان خراب

تحرّز من الدّنيا فإنّ فناءها * محلّ فناء لا محلّ بقاء

فصفوتها ممزوجة بكدورة * و راحتها مقرونة بعناء

تحرّز : پرهيز كردن . و فناء ( بكسر ) : پيش در سراى . و حلّ بالمكان حلّا و حلولا و محلّا :

( 1 ) . آل عمران : 111 . - - مفردات : 887 . ( 2 ) . BC : - ازو . ( 3 ) . A : ارات . ( 4 ) . CG : خداى . ( 5 ) . B : شدن . ( 6 ) . E : - و .