شرح ديوان منسوب به امير المؤمنين علي بن ابي طالب ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ٢١٣

نفى نسب طينى و اثبات حسب « 1 » دينى

حرف الألف

حرف الألف

نفى نسب طينى و اثبات حسب « 1 » دينى

نفى نسب طينى و اثبات حسب « 1 » دينى

النّاس من جهة التّمثال أكفاء * أبوهم آدم و الأمّ حوّاء

مفهوم تعريف اشارتست « 2 » بتعيّن « 3 » و تميّز معنى در ذهن سامع ، و حرف تعريف كه نزد سيبويه لام و نزد مبرّد همزه و نزد خليل مجموع همزه و لام است اشارت به حقيقت است يا باطلاق يا در ضمن جميع افراد يا بعضى معيّن يا غير معيّن ، و اوّل را « لام حقيقت و طبيعت » گويند و ثانى را « لام استغراق » و ثالث را « لام عهد خارجى » و رابع را « لام عهد ذهنى » . و ناس : مردم ، و اصل او « أناس » بدليل « إنسان » ، و همزه براى تخفيف محذوف شده ، و صاحب كشّاف گويد : « حذفها مع لام التّعريف كاللّازم ، لا يكاد يقال الأناس . » « 4 » و بعضى توهّم كرده‌اند كه « ناس » بر قدر مشترك ميان انس و جنّ هم مقول مىشود ، بدليل « 5 » كريمهء فِي صُدُورِ النَّاسِ * مِنَ الْجِنَّةِ وَ النَّاسِ « 6 » و اين نزد صاحب كشّاف مردودست ؛

( 1 ) . جز E : و مدح علم . ( 2 ) . G : اشاره است . ( 3 ) . E : بتعيين . ( 4 ) . كشّاف 1 : 54 . ( 5 ) . E : + آية . ( 6 ) . النّاس : 5 - 6 .