شرح ديوان منسوب به امير المؤمنين علي بن ابي طالب ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ١٩٨

فاتحهء سابعه در فضائل و احوال مرتضى بر وفق حديث و قرآن قديم

بلرزيد ، فرمود : « اهدأ ! فما عليك إلّا نبىّ أو صدّيق أو شهيد . » « 1 »

و مدّت خلافت آن حضرت چهار سال و نه ماه بود . و يكى با او گفت : « چرا خلافت ابو بكر و عمر صافى بود و خلافت تو و عثمان تيره ؟ » فرمود : « بسبب آنكه من و عثمان از اعوان ابو بكر و عمر بوديم و تو و امثال تو از اعوان من و عثمانيد . » و عمر آن حضرت شصت و سه سال يا شصت و پنج يا شصت و هفت يا پنجاه و هشت بود .

و امام حسن بعد از دفن او خطبه « 2 » خواند و فرمود : « و اللّه لقد مات فيكم رجل ما سبقه الأوّلون و لا يدركه الآخرون ، إن كان رسول اللّه ، صلّى اللّه عليه و سلّم ، ليبعثه « 3 » المبعث فيعطيه الرّاية فما يرجع حتّى يفتح اللّه عليه ، يقاتل جبرئيل عن يمينه و ميكائيل عن يساره .

و اللّه ما ترك بيضاء و لا صفراء غير سبعمائة درهم فضلت من عطائه ، أراد أن يبتاع بها خادما . »

فتح

چون على « 4 » شهيد شد ، بيش از چهل هزار مرد با امام حسن بيعت كردند و متوجّه حرب معاويه شد « 5 » و چون بىوفائى از مردم خود دريافت ، در نصف جمادى الأولى سنهء احدى و اربعين امر به معاويه بازگذاشت و سى سال خلافت « 6 » كه در حديث واردست تمام شد ، و حضرت مصطفى ، صلّى اللّه عليه و سلّم ، ازين صلح خبر داده بود .

و بخارى از ابو بكره « 7 » روايت كند كه پيغمبر ، صلّى اللّه عليه و سلّم ، در شأن امام حسن فرمود : « إنّ ابنى هذا سيّد و لعلّ اللّه يصلح به بين فئتين عظيمتين من المسلمين . » « 8 »

و ترمذى از يوسف بن سعد روايت كند كه چون امام حسن با معاويه صلح كرد ، مردى برخاست و گفت : « سياه كردى روى مؤمنان را . » امام حسن فرمود : « پيغمبر ، صلّى

( 1 ) . مسلم : 4438 ؛ ترمذى : 3629 ؛ أحمد : 9062 . ( 2 ) . BG : خطبهء . ( 3 ) . C : لبعثه . ( 4 ) . D : + عليه السلام . ( 5 ) . E : شدند . ( 6 ) . D : + كرد . ( 7 ) . EG : ابو بكر . ( 8 ) . بخارى : 2505 ؛ ترمذى : 3706 ؛ نسائى : 1393 ؛ أبى داود : 4043 ؛ أحمد : 19595 .