شرح ديوان منسوب به امير المؤمنين علي بن ابي طالب ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ١٥٩

فاتحهء سادسه در نبوّت و ولايت

قطع اين باديه بىهمرهى خضر مكن * ظلماتست بترس از خطر گمراهى

همچو جم جرعهء مى كش كه ز سرّ ملكوت * پرتو جام جهان‌بين دهدت آگاهى

حضرت نوربخش در معاش السّالكين مىآورد كه « 1 » تاجرى در نيشابور « 2 » كنيزكى « 3 » جميله داشت . براى عفّت و صلاح به خانهء شيخ ابو عثمان حيرى « 4 » فرستاد و نظر او بىاختيار به آن « 5 » كنيزك افتاد و عاشق شد و بعرض شيخ خود ، ابو حفص حدّاد « 6 » ، رسانيد .

فرمود كه به رى رو « 7 » و شيخ يوسف بن حسين را درياب . چون برفت و منزل او طلب كرد ، همهء مردم « 8 » ملامت و نصيحت كردند كه چنين صالحى صدّيقى با چنان فاسقى « 9 » زنديقى چه كار دارد . او را نديده به نيشابور مراجعت كرد و صورت حال بگفت . شيخ باز فرمود كه بصحبت يوسف بايد رفت . چون چاره نبود ، برفت و مىپرسيد تا در محلّهء خرابات خانهء او را بيافت . سلام گفت ، شيخ برخاست و ابو عثمان را تعظيم كرد و كرامات و مقامات او ظاهر شد ، و دران حال پسرى صاحب‌جمال پيش او نشسته بود و قرابه‌اى « 10 » نهاده . ظ « 11 » :

صلاح كار كجا و من خراب كجا * سماع وعظ كجا نغمهء رباب كجا « 12 »

دلم ز صومعه بگرفت و خرقهء سالوس * كجاست دير مغان و شراب ناب كجا

* * *

أجد الملامة فى هواك لذيذة * حبّا لذكرك فليلمنى اللّوّم « 13 »

ابو عثمان گفت : « با وجود كمال اين چه حال است ؟ » يوسف گفت : « ظالمى درين مملكت

( 1 ) . E : - كه . ( 2 ) . BC : نيسابور . ( 3 ) . D : كنيزك . ( 4 ) . D : خيرى ، E : چيزى . ( 5 ) . E : بدان . ( 6 ) . E : بغداد . ( 7 ) . F : كه برو . ( 8 ) . F : مردم همه . ( 9 ) . EF : صالح . . . فاسق . ( 10 ) . F : خرابه . ( 11 ) . C : حافظ رحمه اللّه . ( 12 ) . F : ببين تفاوت ره از كجاست تا به كجا . ( 13 ) . - نامه‌هاى عين القضاة : 30 .