شرح ديوان منسوب به امير المؤمنين علي بن ابي طالب ( ع ) ( فارسى ) — الصفحة ١١٦
فاتحهء خامسه در انسان صغير كه انسان العين انسان كبيرست
چيست ؟ » فرمود : « هذا دم الحسين و أصحابه ، لم أزل ألتقطه منذ اليوم . » « 1 » و غزّالى در اواخر « 2 » احيا گويد فرمود « 3 » : « أ لا تعلم ما صنعت أمّتى بعدى ؟ قتلوا ابنى الحسين و هذا دمه و دماء أصحابه ، أرفعها إلى اللّه . » « 4 » و بعد از بيست و چهار روز خبر قتل آن حضرت بياوردند .
و بعضى خوابها محتاج به تعبيرست « 5 » . سالكى خدا را بخواب ديد كه به او « 6 » ملتفت نشد و طپانچه‌اى بر روى او زد « 7 » . چون خواب را بر شيخ عرض كرد ، فرمود : « اين حالت كجا بود ؟ » گفت : « دهليز « 8 » خانه . » فرمود « 9 » : « آن محلّ مغضوبست . » تفحّص كردند ، مسجد بود كه فروخته بودند و حقّ شرعى به صورت خدا نموده شده بود .
و گاهى انبيا و صدّيقين از تعبير فرومانند . ابراهيم خليل ، صلوات الرّحمن عليه ، ديد كه اسماعيل را ، بر قول بعضى ، يا اسحاق ، بر قول بعضى « 10 » ، ذبح مىكرد . پنداشت كه « 11 » اين خواب بر ظاهر خود محمول است و مىخواست كه ذبح پسر كند و حال آنكه اشارت به ذبح گوسفند شده بود و گوسفند را به صورت پسر خود مشاهده كرده بود ، به علاقهء سلامت نفس و كثرت نفع ، و حق‌ّتعالى او را تنبيه فرمود .
و بخارى و ترمذى و ابو داود از ابن عبّاس روايت كنند كه شخصى نزد رسول خدا ، صلّى اللّه عليه و سلّم ، آمد و گفت : « امشب بخواب ديدم ابرى كه « 12 » روغن و عسل « 13 »
( 1 ) . دلائل النّبوّة 7 : 48 ، 6 : 471 . ( 2 ) . CG : اخر . ( 3 ) . C : - فرمود . ( 4 ) . إحياء 4 : 539 - 540 . ( 5 ) . G : تعبيرست . ( 6 ) . G : او را . ( 7 ) . D : + و . ( 8 ) . E : در دهليز . ( 9 ) . E : گفت . ( 10 ) . مرتضى و أبو هريره و عبد اللّه بن سلام و عكرمه و قتاده و مقاتل و كعب الأحبار و وهب بن منبّه برانند كه آن پسر اسحاق بود و شيخ محيى الدّين در فصوص موافق ايشانست و علماى يهود نيز گويند در تورات چنين نوشته است ، و ابن عبّاس و ابن عمر و مجاهد و محمّد بن كعب قرظى و كلبى برانند كه اسماعيل بود ؛ و شيخ ابو اللّيث سمرقندى در بستان گويد : « هذا القول أشبه بالكتاب و السّنّة ، أمّا الكتاب فحيث قال : وَ فَدَيْناهُ بِذِبْحٍ عَظِيمٍ [ الصّافّات : 107 ] ثمّ قال بعد قصّة الذّبح : وَ بَشَّرْناهُ بِإِسْحاقَ نَبِيًّا مِنَ الصَّالِحِينَ [ الصّافات : 112 ] و أمّا الخبر فما روى عن النّبىّ ، صلّى اللّه عليه و سلّم ، أنّه قال : أنا ابن الذّبيحين . يعنى أباه ، عبد اللّه ، و إسماعيل النّبىّ ، عليه السّلام ، و اتّفقت الأمّة على أنّه ، عليه السّلام ، من ولد إسماعيل » ( منه ) . ( 11 ) . D : - كه . ( 12 ) . G : ديدم كه ابرى . ( 13 ) . C : عسل و روغن .