عرفان مثنوى ( فارسى ) — الصفحة ٧٥

شخصى درشتى كج‌سخن

جامهاى خلق بدريدى ز خار * پاى درويشان بخستى زارزار

چون بجد حاكم به دو گفت اين مكن * گفت آرى بركنم روزيش من

مدّتى فردا و فردا وعده داد * شد درخت خار او محكم نهاد

گفت روزى خاكش اى وعده كژ * پيش آ در كار ما واپس مغژ « 1 »

گفت الايّام يا عم بيننا * گفت : عجّل ، لا تماطل ديننا

تو كه مىگويى كه فردا اين بدان * كه به هر روزى كه مىآيد زمان

آن درخت بد جوان‌تر مىشود * وين كننده پير و مضطر مىشود

خاربن در قوّت و برخواستن * خاركن در پيرى و در كاستن

خاربن هر روز و هردم سبزتر * خاركن هر روز زار و خشك‌تر

او جوان‌تر مىشود تو پيرتر * زود باش و روزگار خود مبر

خاربن دان هريكى خوى بدت * بارها در پاى خار آخر زدت

بارها از خوى خود خسته شدى * حس ندارى سخت بىحس آمدى

گر ز خسته گشتن ديگر كسان * گه ز خلق زشت تو هست آن رسان

غافلى بارى ز زخم آگه نه‌اى * تو عذاب خويش و هر بيگانه‌اى

يا تبر برگير و مردانه بزن * تو علىوار اين در خيبر بكن

يا به گلبن وصل كن اين خار را * وصل با يار نور و نار را

تا كه نور او كشد نار تو را * وصل او گلشن كند خار تو را

تو مثال دوزخى او مؤمن است * كشتن آتش ، به مؤمن ممكن است

مصطفى فرمود از گفت جحيم * كو به مؤمن لابه‌گر گردد ز بيم

گويدش بگذر ز من اى شاه زود * هين كه نورت سوز نارم را ربود « 2 »

پس هلاك نار نور مؤمن است * زانكه بىضد دفع ضد لا يمكن است

نار ضد نور باشد روز عدل * كان ز قهر انگيخته شد اين ز فضل

گر همىخواهى تو دفع شرّ نار * آب رحمت بر دل آتش گمار


( 1 ) - مغژ : ( از مصدر غژيدن ) ، خزيدن ، سريدن ، خود را به جايى كشيدن . ( 2 ) - اشاره به حديث نبوى : « تقول النار للمؤمن جز يا مؤمن فقد أطفأ نورك لهبى » جامع صغير 1 : 132 .