عرفان مثنوى ( فارسى ) — الصفحة ٤٠٦

هين چه مىجويى به‌سوى هر دكان

مثل

مثل

در تك آب ار ببينى صورتى * عكس بيرون باشد آن نقش اى فتى

ليك تا آب از قذى « 1 » خالى شدن * تنقيه شرط است در جوى بدن

تا نماند تيرگى و خس در او * تا امين گردد ، نمايد عكس رو

جز گل‌آبه در تنت كو اى مقِل ؟ * آب صافى كن ز گل اى خصم دل

تو بر آنى هر دمى كز خواب و خور * خاك‌ريزى اندر اين جو بيشتر

پس تو را باطن مصفى ناشده * خانه پر از ديو و نسناس و دده

كى شناسى گر خيالى سر كند * كز كدامين مكمنى سر برزند ؟

چون نباشد نور دل ، دل نيست آن * چون نباشد روح ، جز گل نيست آن

جو كه آبش هست ، جو خود آن بود * آدمى آن است ، كو را جان بود

اين نه مردانند اين‌ها صورتند * مردهء نانند و كشتهء شهوتند

هين چه مىجويى به‌سوى هر دكان

هين چه مىجويى به‌سوى هر دكان

آن يكى با شمع برمىگشت روز * گرد بازارى دلش پرعشق و سوز

بو الفضولى گفت او را اى فلان * هين چه مىجويى به‌سوى هر دكان ؟

هين چه مىگردى تو جويان با چراغ * در ميان روز روشن چيست لاغ ؟ « 2 »

گفت مىجويم به هر سو آدمى * كه بود حمّى از حيات آن دمى

گفت مردى با وى : اين بازار پر * مرد مانند آخر اى داناى حر

گفت خواهم مرد ، بر جادهء دو ره * در ره خشم و به هنگام شَرَه

وقت خشم و وقت شهوت مرد كو ؟ * طالب مردى دو آنم كو بكو

كو در اين دو حال مردى در جهان * تا فداى او كنم امروز جان ؟


( 1 ) - قذى : آلودگى ، كثافت . ( 2 ) - لاغ : شوخى .