عرفان مثنوى ( فارسى ) — الصفحة ٢٧٥

منطقى كز وحى نبود از هواست

واى از اين پيران طفل نااديب * گشته از قوّت بلاى هر رقيب

چون سلاح و جهل جمع آيد به هم * گشت فرعون جهانسوز از ستم

شكر كن اى مرد درويش از قصور * كه ز فرعونى رهيدى وز كفور

شكر كن مظلومى و ظالم نه‌اى * ايمن از فرعونى و هر فتنه‌اى

اشكم تى ، لاف اللهى نزد * كآتشش را نيست از هيزم مدد

اشكم خالى بود زندان ديو * كش غم نان مانع است از مكر و ريو

اشكم پرلوت دان بازار ديو * تاجران ديو را در وى غريو

تاجران ساحر لاشىءفروش * عقل‌ها را تيره كرده از خروش

چون بر يشم خاك را برمىتنند * خاك در چشم مميز مىكنند

چندلى را رنگ و عودى مىدهند * بر كلوخيمان حسودى مىدهند

پاك آنكه خاك را رنگى دهد * همچو كودكمان بر آن جنگى دهد

دامن پرخاك ، ما چون طفلكان * در نظرمان خاك همچون زرّ كان

طفل را با بالغان نبود مجال * طفل را حق كى نشاند با رجال ؟

ميوه گر كهنه شود ، تا هست خام * پخته نبود ، غوره گويندش به نام

گر شود صدساله آن خام ترش * طفل و غوره است او بر هر تيز هش

گرچه باشد مو و ريش او سفيد * هم در آن طفلى و خوف است و اميد

كه رسم ، يا نارسيده مانده‌ام ؟ * اى عجب با من كند كرم آن كرم ؟

با چنين ناقابلى و دوريى * بخشد اين غوره مرا انگوريى ؟

نيستم اميدوار از هيچ سو * وان كرم مىگويدم لا تيأسوا « 1 »

دايما خاقان ما كرده است طو * گوش ما را مىكشد لا تقنطوا « 2 »

گرچه ما زين نااميدى درگويم * چون صلا زد دست‌اندازان رويم

دست اندازيم چون اسبان سيس « 3 » * در دويدن سوى مرعاى انيس

گام اندازيم آنجا گام نى * جام پردازيم آنجا جام نى


( 1 ) - اشاره به آيه 87 از سوره يوسف . ( 2 ) - اشاره به آيه 53 سوره الزمر . ( 3 ) - سيس : اسب تند و تيز .