عرفان مثنوى ( فارسى ) — الصفحة ٢٢٠

حكايت

اين درشت است و غليظ و ناپسند * ليك بنديش اى زن انديشه‌مند

اين درشت و زشت‌تر يا خود طلاق ؟ * اين تو را مكروه‌تر يا خود فراق ؟

همچنان اى خواجهء تشنيع‌زن * از بلا و رنج و از فقر و محن

لا شك اين ترك هوا تلخىده است * ليك از تلخى بعد حق به است

گر جهاد و صوم سخت است و خشن * ليك اين بهتر ز بعد ممتحن

رنج كى ماند دمى كه ذو المنن * گويدت چونى تو اى رنجور من ؟

ور نگويد ، كت نه آن فهم و فن است * ليك آن ذوق تو پرسش كردن است

آن مليحان كه طبيبان دلند * سوى رنجوران به پرسش مايلند

ور حذر از ننگ و از نامى كنند * چاره‌اى سازند و پيغامى كنند

ورنه در دلشان بود آن مفتكر * نيست معشوقى ز عاشق بىخبر

اى تو جوياى نوادر داستان * هم فسانهء عشقبازان را بخوان

ديده‌اى عمرى تو داد و داورى * وانگه از ناديدگان ناشىترى ؟

هركه شاگرديش كرد استاد شد * تو سپس‌تر رفته‌اى اى كور لد

خود نبود از والدينت اعتبار * هم نبودت عبرت از ليل و نهار ؟

تو بر آن رنگى كه اول زاده‌اى * يك قدم زان پيشتر ننهاده‌اى

همچنان دوغ ترش در معدنى * خود نكردى زو مخلّص روغنى

چون حشيشى پا به گل بربسته‌اى * گرچه از باد هوس سرگشته‌اى

همچو قوم موسى اندر حرّ تيه * مانده‌اى بر جاى چل سال اى سفيه

مىروى هر روز تا شب هروله * خويش مىبينى در اول مرحله

نگذرى زين بعد سيصدساله تو * تا كه دارى عشق آن گوساله تو

بارى اكنون تو ز هر جزوت بپرس * صد زبان دارند اين اجزاى خرس

ذكر نعمت‌هاى رزّاق جهان * كه نهان شد آن در اوراق زمان

روز و شب افسانه‌جويانى تو چست * جزجز و تو فسانه‌گوى توست