عرفان مثنوى ( فارسى ) — الصفحة ١٩٩

از قدحهاى صور كم باش مست

خاصه درويشى كه شد بىجسم و مال * كار فقر جسم دارد ، نى سؤال

سايل آن باشد كه مال او گداخت * قانع آن باشد كه جسم خويش باخت

پس ز درد اكنون شكايت برمدار * كوست سوى نيست اسبى راهوار

اين‌قدر گفتيم ، باقى فكر كن * فكر اگر جامد بود ، رو ذكر كن

ذكر آرد فكر را در اهتزاز * ذكر را خورشيد اين افسرده ساز

اصل خود جذب است ، ليك اى خواجه‌تاش * كار كن ، موقوف آن جذبه مباش

زانكه ترك كار چون نازى بود * نازكى در خورد جانبازى بود ؟

نى قبول انديش ، نه ردّ اى غلام * امر را و نهى را مىبين مدام

مرغ جذبه ناگهان پرّد ز عش « 1 » * چون بديدى صبح ، شمع اكنون بكش

از قدحهاى صور كم باش مست

از قدحهاى صور كم باش مست

از قدحهاى صور ، كم باش مست * تا نگردى بت‌تراش و بت‌پرست

از قدحهاى صور بگذر ، ماييست * باده در جامست ، ليك از جام نيست

سوى باده‌بخش بگشا پهن فم * چون رسد باده ، نيايد جام كم

آدما ، معنى دلبندم بجوى * ترك قشر صورت گندم بگوى

چون‌كه ريگى آرد شد بهر خليل * دان كه معزول است گندم ، اى نبيل

صورت از بىصورت آيد در وجود * همچنان كز آتشى زاده است دود

كمترين عيب مصوّر در خصال * چون پياپى بينيش ، آيد ملال

حيرت محض آردت بىصورتى * زاده صد گون آلت از بىآلتى

بى ز دستى دستها بافد همى * جان جان سازد مصوّر آدمى

آن‌چنان كاندر دل از هجر و وصال * مىشود بافيده گوناگون خيال

هيچ ماند آن مؤثر با اثر * هيچ ماند بانگ نوحه با ضرر


( 1 ) - عش : لانه ، آشيانه .