عرفان مثنوى ( فارسى ) — الصفحة ١٩٢

نردبانهايى است پنهان در جهان

خلق را با تو از آن بدخو كند * تا تو را ناچار رو آن‌سو كند

اين يقين دان كه در آخر جمله‌شان * خصم گردند و عدو و سركشان

تو بمانى با فغان اندر لحد * لا تذرنى فرد خواهان از احد « 1 »

اى جفايت به ز عهد ديگران * هم ز عهد تست داد ديگران

بشنو از عقل خود اى انباردار * گندم خود را بارض اللّه سپار

نردبانهايى است پنهان در جهان

نردبانهايى است پنهان در جهان

نردبانهايى است پنهان در جهان * پايه‌پايه تا عنان آسمان

هر گره را نردبانى ديگر است * هر روش را آسمانى ديگر است

هريكى از حال ديگر بىخبر * ملك با پهنا و بىپايان و سر

اين در آن حيران كه او از چيست خوش ؟ * و آن در اين خيره كه حيرت چيستش ؟

صحن ارض اللّه واسع آمده * هر درختى از زمينى سر زده

بر درختان شكرگويان برگ و شاخ * كه زهى ملك و زهى عرصه فراخ

ترك معشوقى كن و كن عاشقى * اى گمان برده كه خوب و فايقى

اى كه در معنى ز شب خامش‌ترى * گفت خود را چند جويى مشترى ؟

سر بجنبانند پيشت بهر تو * رفت در سوداى ايشان دهر تو

تو مرا گويى حسد اندر مپيچ * چه حسد آرد كسى از فوت هيچ ؟

هست تعليم خسان اى چشم شوخ * همچو نقش خورد كردن بر كلوخ

خويش را تعليم كن عشق و نظر * كان بود چون نقش فى جرم الحجر « 2 »

نقش « 3 » تو با توست شاگرد وفا * غير فانى شد ، كجا جويى كجا ؟

تا كنى تو « 4 » غير را حبر و سنى * خويش را بدخو و خالى مىكنى


( 1 ) - اشاره به آيه قرآنى : « رَبِّ لا تَذَرْنِي فَرْداً وَ أَنْتَ خَيْرُ الْوارِثِينَ » سوره انبياء ، آيه 89 . ( 2 ) - جرم الحجر : عمق سنگ . ( 3 ) - در نسخه قونيه : نفس . ( 4 ) - در نسخه قونيه : مر .