قانونچه في الطب ( فارسى ) — الصفحة ١٠٥

3 . حالات مختلف مو

و كَثرَةُ اللَّحمِ مع كَثرَةِ الشَّحمِ تَدُلُّ علي إفراطٍ الرُّطُوبَةِ .

اما زياد بودن چربى و گوشت در بدن دلالت بر رطوبت بسيار دارد .

و

منها أحوالُ الشَّعرِ

3 . حالات مختلف مو

3 . حالات مختلف مو

- فَسُرعَةُ نَباتِهِ تَدُلُّ علي اليُبسِ « 1 »

- و كَثرَتُهُ تَدُلُّ علي الحَرارَةِ

- و قِلَّتُهُ تَدُلُّ علي الرُّطُوبَةِ

- و غِلظَتُهُ « 2 » تَدُلُّ علي كَثرَةِ الأبخِرَةِ « 3 » الدُّخانِيَّةِ

- و رِقَّتُهُ « 4 » تَدُلُّ علي قِلَّتِها

- رشد سريع موها دليل خشكى

- پرمويى بدن دليل حرارت مزاج

- كم مويى نشانه ترى مزاج

- كلفتى موها نشانه زياد بودن بخار دخانى در بدن

- و نازكى آنها دال بر كمى آن است .

- و جُعُودَتُهُ تَدُلُّ علي الحَرِّ و اليُبسِ

- و سُبُوطَتُهُ تَدُلُّ علي ضِدِّ ذلك

- و سَوادُهُ يَدُلُّ علي الحَرِّ

- و صُهُوبَتُهُ علي البَردِ

- و شُقرَتُهُ و حُمرَتُهُ علي القُربِ من الإِعتِدالِ .

- و بَياضُهُ يَدُلُّ إمّا علي البُرُودَةِ و الرُّطُوبَةِ و إمّا علي اليُبسِ .

- موى مجعد نشانه گرمى و خشكى

- لختى مو نشانه سردى و ترى

- موى مشكى نشانه گرمى مزاج

- موى بور « 5 » نشانه سردى مزاج

- موى زردى كه به سرخى بزند و موى سرخ « 6 » ، نشانه نزديك بودن مزاج به اعتدال

- و سفيدى مو گاه نشانه سردى و ترى ، و گاه نشانه خشكى مزاج


( 1 ) . ب : اضيفت ( وان افراط فى السرعة يدل علي الحرارة و اليبس ) . ( 2 ) . ب : و غلظه . ( 3 ) . ب : البخار . ( 4 ) . ب : ودقته . ( 5 ) . صهوبت رنگى است متوسط ميان سرخى و زردى كه مايل به سفيدى بود . ( 6 ) . شقرت رنگي است كه زردي مايل به اندك سرخي باشد و حمرت سرخي خالص است .