خطاى نامه ( شرح مشاهدات سيد على اكبر خطائى معاصر شاه اسماعيل صفوى در سرزمين چين ) — الصفحة ١٤١

حكايت « 8 »

دفتر را « 1 » از گور بيرون آورد بايد او را « 2 » كشتن ، و بيرون‌كننده پسر بوجين‌گزين بود .

بالفعل او را كشتند و اين اشارت بود بر آن‌كه در امور ملكى اگرچه پسر تو بود نبايد روى [ او ] ديدن و رحم كردن ، تا مملكت توانى ضبط كردن « 3 » .

و بعده ، هرچه در آن دفتر گفته بود « 4 » با آن عمل كردند ، تا ملك « 5 » خطاى مضبوط شد « 6 » .

و آنچه درين كتاب « 7 » مذكور شده از ضابطهء قانون اوست [ ذكر كرده شد ] .

حكايت « 8 »

حكايت « 8 »

بلعمى كو مرد عهد خويش بود * چار صد سالش عبادت بيش بود

كرده بود او چار صد پاره كتاب * جمله در توحيد در رفع حجاب

چارصد روز و شبش در يك سجود * غرقه كرده بود درياى وجود

يك شب از شبها شبى بس سهمگين * روى خود برداشت از خاك زمين

صد دليل نفى صانع بيش گفت * شمع گردون را خداى خويش گفت

روى خويش آورد سوى آفتاب * سجده كردش هار كلبى از « 9 » كلاب

عقل كو از حد امكان بگذرد * بلعمى گردد ز ايمان بگذرد

عقل در حد سلامت بايدت * فارغ از مدح و ملامت بايدت


( 1 ) - س‌ها : ندارد ( 2 ) - س‌ها : كرده او را بايد ( 3 ) - س‌ها : از « بالفعل » تا اينجا را ندارد . ( 4 ) - س‌ها : ندارد ( 5 ) - س‌ها : « تا ملك » ندارد . ( 6 ) - س‌ها : منضبط ( 7 ) - س‌ها : دفتر ( 8 ) - در نسخهء « ق » اين حكايت منظوم در فصل هجدهم نقل شده است . چون چهار بيت كسر دارد براى نشان اختلاف در هردو موضع نقل شد . ( 9 ) - س‌ها : من ، ق : كلبا از .