تفسير حدائق الحقائق ( قسمت سوره يوسف ) — الصفحة ٧١٤

اما الحكايات و اللّطائف و الاشارات و النّكات المناسبة فى هذه المقام

عالم بالا است « انين المذنبين احبّ الى من تسبيح المقرّبين » .

للشيخ عطار

ترا گر از عمل پيرايه‌اى نيست * بجز بيچارگى سرمايهء نيست

تو در بيچارگى اول قدم نه * پس آنگه سر سوى خوان كرم نه

مشو اى عاصى بيچاره نوميد * كه چون پيدا شود اشراق خورشيد

اگر افتد بقصر پادشاهى * هم افتد نيز بر كنج گدائى

چه كار مخلصان آمد خطرناك * گنهكاران برند اين گوى چالاك

نزيبد مرد خود بين پادشا را * انين المذنبين بايد خدا را

در اين ره نيست خود بينى خجسته * تنى لاغر ولى بايد شكسته

در اين ايّام اولاد يعقوب بطلب قوت آمده بودند و بضاعت مزجات آورده ، مىگويند صاعى گندم به چهارصد درم نمىيافتند ، ايشان به درمى چند ناسره مىخواستند بخرند ، گفتند : اى عزيز اگر دراهم ما قابليّت ثمنيّت ندارد ، ما را از جملهء سائلان اعتبار كرده ، بتصدّق دست گير « فَأَوْفِ لَنَا الْكَيْلَ وَ تَصَدَّقْ عَلَيْنا » .

يوسف چون اين نوع سخن از ايشان استماع فرمود بگريست و بر ايشان رحم كرده بمراد و مقصودشان و اصل گردانيد و خود را نيز بر ايشان ظاهر گردانيده ، به ديدار خودشان مشرّف ساخت .

نظير اين دانى كدام است اى درويش ؟ چون روز قيامت شود و بندگان بضاعت مزجات طاعت ناقص خود را از براى ثمن جنّت از كنعان دنيا بمصر « 1 » عرصات حاضر گردانند فرمان آيد كه چه آورديد ؟

گويند : نماز با غفلت و زكات با منّت و حجّى با شهرت و طاعتى با ريا و سمعت ، گويند مر ايشان را : ندانسته‌ايد كه به اين طاعت بهشت ندهند ؟ بندگان گويند

( 1 ) - ح : به عرصات مصر .