بيرجندنامه ( فارسى ) — الصفحة ٧٢٤

ت - T

تُخم مَلَنگوُ

toxme malangu

: تخم ملنگو .

تُخمه

toxme

: تخمه ، غدّه .

تُخُمه

toxome

: تخمه ، نك : پوده .

تُخمِ هِل

toxme hel

: تخمِ هِل ، هِل .

تِرَابُنده [ ن ]

terabode [ n ]

: تراواندن ( ناگوار كردن غذا بر كسى ) .

تِرَابيده [ ن ]

terabide [ n ]

: تراويدن ( ناگوار شدن غذا ) .

تُرب

torb

: تُرُب .

تُربَت

torbat

: تربت ( خاكى كه از اماكن متبرّكه مىآوردند و به قصد شفا به مصارفى مىرسانند ) .

تَربَن [ د ]

tarban [ d ]

: تربَند ( بستن زخم يا دمل با پارچهء تر ) .

تِرِخ

terex

: بوشن ( گياهى است تلخ كه نوع كوهى آن مصرف دارويى دارد ) .

تُرشَابى

torsabi

: تُرشابى ( عوارضى كه بر اثر تُرش كردن غذا پيدا مىشود ) .

تُرشَك

torsak

: تُرشك ( گياهى است دارويى ) .

تُرُش كِرده [ ن ]

toros kerde [ n ]

: تُرش كردن غذا .

تِرَقّيده [ ن ]

teraqqide [ n ]

: تركيدن ( 1 - تركيدن پشت دست ، پاشنهء پا ، لب .

2 - زاييدنِ حيواناتى مانند سگ و گربه ) نك : بِتِرَقّيده [ ن ] .

تِرَنجَمى [ ن ]

teranjami [ n ]

: ترنجبين .

تَره

tare

: تره .

تَرّه

tarre

: بچّهء نوزاد .

تَره تِازَك

tare tezak

: تره تيزك .

تَره‌سير

tare sir

: تره سير ، تره .

تَرياك

taryak

: ترياك ، افيون .

تَريَاكى

taryaki

: ترياكى .

تُشبه

tosbe

: تشبه ( گياهى دارويى براى دفع ترشى معده و دل درد ) .

تَف

taf

: تف .

تَف دَاده [ ن ]

taf dade [ n ]

: تفت دادن .

تَف دوُد

tafdud

: تَف دود ( 1 - خارش زيادى كه بر اثر گزيدگى حشرات در پوست پيدا مىشود . 2 - هوس و ميل شديد ) .

تَقِشك

taqesk

: تَكِس ( هستهء ميان دانهء انار و انگور ) .

تَكُند

takond

: تكان ( بيشتر به معنى " شوك " به كار مىرود ) .

تَلخيشك

talxisk

: نوعى گياه دارويى تلخ مانند كاسنى .

تَلوَاسله

talvase

: تلواسه ( اضطراب ) .

تِلّه

telle

: ضمادى است آميخته از چند دارو و برگهء زردآلو كه بر روى زخمهاى كچلى مىاندازند ) .

تَم

tam

: پوسيدگى ، كپك .

تَمبُو

tambu

: پوسيده ، كپك‌زده و متعفّن .

تَمر هِندى

tamre hendi

: تمر هندى .

تَمزوُ

tamzu

: تنزو .

توّ

tow

: تب .

توّ لَرز

tow larz

: تب لرز ، نوبه .