تاريخ قم ( طبع مرعشى ) ( فارسى ) — الصفحة ٦٩٥

فصل اوّل « در ذكر آن كروه عرب كه بقم آمدند ، و وقت آمدن ايشان بقم »

ثمانين « 1 » فارسيّه ، روز نيران « 2 » ماه مهر ، چنانچ من در باب عجم « 3 » شرح آن كفته‌ام » .

و بعضى ديكر كفته‌اند ، كه :

« عبد اللّه و أحوص با سآئر قوم و تبع « 4 » بقم رسيدند ، در روز ارد « 5 » ، ماه اسفندارمذ « 6 » ، سنهء اثنتين و ستين « 7 » فارسيه » .

اما روايت اوّل صحيح‌تر و مشهورترست از روايت دوّم ، و اللّه أعلم .

* * *

( 1 ) . سال 82 فارسى . ( 2 ) . روز نيران يا انيران ، نام روز سىام هر ماه بر طبق گاه‌شمارى و تقويم ايران باستان . نگاه كنيد به : « گاه‌شمارى و جشنهاى ايران باستان : ص 127 » . ( 3 ) . مقصود بخش نخست كتاب است ، كه داستان آمدن عرب به قم را مصنف ياد كرد . ( 4 ) . تبع : تابعين و همراهان و پيروان . ( 5 ) . نام بيست و پنجمين روز هر ماه ، بر طبق گاه‌شمارى و تقويم ايران باستان . نگاه كنيد به : « گاه شمارى و جشنهاى ايران باستان : ص 127 » . ( 6 ) . نام اين ماه برگرفته از نام اوستايى سپنته آرمئى تى Spenta - Armaiti است ، كه اين واژه مركب است از سپنته Spenta يا سپند ، به معناى پاك و مقدس ، و آرمئى تى Armaiti به معناى فروتنى و بردبارى . اين واژه در پهلوى به گونهء سپندارمت Spandarmat ، و در فارسى سپندارمذ ، اسفندارمذ ، و اسفند تلفظ مىشود . نگاه كنيد به : « گاه‌شمارى و جشنهاى ايران باستان : 687 » . ( 7 ) . سال 62 فارسى ، برابر با سال 82 يزگردى ، و 94 هجرى قمرى .