الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى ) — الصفحة ٨٨٧

933 . كهرباى و كاربا 1

مىكنند 20 . [ در پى آنها ] كزنكبين 21 ، جوزجندم و بيدخشت 22 است .

( 1 ) . يا كهربا از « كاه‌ربا » فارسى - كهربا صمغ فسيل شده درختان برگ سوزنى دوران سوم :

Pinites succinifer

و

P . stroboides

است ؛ الجماهر ، 469 ؛ سراپيون ، 306 ؛ ابو منصور ، 481 ؛ ابن سينا ، 340 ؛ ميمون ، 149 .

( 2 ) . ايليقطرن - يونانى .

( 3 ) . القطرون ، نك . يادداشت 2 .

( 4 ) . ادمنطوس - يونانى ، قس . بر بهلول ، 17 565 . در شمارهء 88 الماس چنين ناميده شده است . در پى آن باز هم « القطرون » تكرار شده است .

( 5 ) . دقتا ، قس . بر بهلول ، 1 590 ؛ الجماهر ، 198 : دقنا .

( 6 ) . حياثوافرا ، الجماهر ، 198 : حيانوفرا .

( 7 ) . الخرز ، نسخهء فارسى : سرى گويد كهربا نوعى است از مهرها كه به واسطهء آب بر ساحل دريا مغرب [ مديترانه ] مىافتد .

( 8 ) . بحر العرب ، الجماهر ، 198 : بحر المغرب ، و در آنجا اين سخنان به حمزه نسبت داده مىشود .

( 9 ) . الحور الرومى ، نك . شمارهء 278 . در الجماهر ، 199 و 472 ، يادداشت 21 « حوز » و به معناى « اصطرك » -

Styrax officinalis

تعريف شده است .

( 10 ) . ديوسكوريد ،

I

، 89 .

( 11 ) . نسخهء الف : فى دفع مضرة العين ، الجماهر ، متن عربى ، 210 : دفع مضرة عين العائن - « دفع زيان چشم بد » . نسخهء فارسى : به واسطهء او كاه و خس را از چشم بيرون كنند .

( 12 ) . جاذب التّبن - ترجمهء مستقيم « كهربا » فارسى .

( 13 ) . و هو معدنى ، نسخهء فارسى : جوهر كهربا معدنى است نه نباتى .

( 14 ) . جذّاب الحشيش .

( 15 ) . القهربا و الكاربا - گونه‌هاى نوشتار كهربا .

( 16 ) . نسخهء الف : سونده و بنا ، نسخهء پ : سونده و ينا ، نسخهء فارسى : اهل هند او را كيرنيا گويند .

( 17 ) . زكى وليدى مىپندارد كه در اينجا « بلغار ولگانه بلغار دانوب » را در نظر دارد - بلغار اتل ليس بلغار طونا ،

Picture

، 134 ، يادداشت 2 .

( 18 ) . نسخهء الف : شير و خشت ، بايد خواند شيرخشت - معرب « شيرخشك » فارسى (

II , Vullers

، 495 ) - منّ بيد

Salix rosmarinifolia L .

؛ سراپيون ، 360 ؛ ابن سينا ، 702 .

( 19 ) . الطرحهاله ، بايد خواند الطرجهالة - كاسه ، قدح ، جام ؛

II , Dozy

، 30 . زكى وليدى پيشنهاد مىكند بخوانيم « ترخانه » ، « ترخوانه » و « طرخانه » ، كه به معناى « نوعى خوراك » است ؛

Picture

، 134 ، يادداشت 6 .