الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى ) — الصفحة ٨٣٦

864 . قنّة 1

حمزه او را به « كنگران » تعريف كرده است .

ديسقوريدس گويد 8 : شاخه‌هاى نبات او دراز بود ، برگ او به برگ عليق مشابهت دارد و ذكر عليق و هيئت او در حرف « عين » كرده‌ايم 9 . بيخ‌هاى او دراز باشد و خوشبوى بود .

( 1 ) . يا قنابرى و قنابرى . اصل آن سريانى و به اين معناهاست : الف )

Lepidium draba L .

؛ ابن سينا ، 630 ؛ ميمون ، 344 ؛ عيسى ، 10710 ؛ بدويان ، 2074 ؛ ب )

Plumbago europaea L .

؛ ابو منصور ، 455 ؛

II , Dozy

، 408 ؛ عيسى ، 1 144 .

( 2 ) . تملول ، مترادف عربى « قنابرى » ، لسان العرب ،

، 80 ؛ ابو حنيفه ، 138 ؛ عيسى ، 1411 .

( 3 ) . برغست - نام فارسى « قنابرى » ،

I , Vullers

، 222 .

( 4 ) . غملول ، قس . لسان العرب ،

، 80 و 506 ؛

Lane

، 2298 ؛

Low , pf .

، 178 .

( 5 ) . ورغست ، قس .

II , Vullers

، 1418 .

( 6 ) . به چند ،

I , Vullers

، 236 : بژند .

( 7 ) . هنجمك ، قس .

II , Vullers

، 1476 . قطعهء * 7 در

Picture

، 131 درج شده است .

( 8 ) . نقل از ديوسكوريد كه در اينجا آمده معلوم نيست در كدام عنوان ترجمهء عربى وجود دارد .

Lepidium draba L .

با يونانى مطابقت دارد (

I , Low

، 473 ) ، اما توصيف درابى ( ديوسكوريد ،

، 157 ) با آنچه در اينجا گفته مىشود ، مطابقت ندارد .

( 9 ) . نك . شمارهء 725 .

864 . قنّة 1

محمد يوسف « قنه » به تخفيف « نون » گفته است .

به لغت رومى او را گلتيا 2 گويند و به لغت سريانى حلبانيثا 3 گويند . او سبك است و لون اين نوع سپيدتر باشد از انواع ديگر 4 . و اما نوع دوم آن است كه جرم او ستبر باشد و اين نوع نيكوتر باشد در منابع و در استعمال [ داروها ] اين نوع به كار شود .

محمد زكريا گويد : اين نوع از وى آن [ صمغ ] است كه او را اطبا در كتب طب به « سكبينج » تعريف كنند .

( 1 ) . نام عربى « صمغ »

Ferula galbaniflua Boiss .

يا

Ferula rubricaulis Boiss .

، سراپيون ، 120 ؛ ابو منصور ، 452 ؛ ابن سينا ، 623 ؛ ميمون ، 339 ؛ عيسى ، 8212 .

( 2 ) . نسخهء فارسى : كلييا ، بايد خواند گلتيا - يونانى ،

III , Low

، 456 ؛ ديوسكوريد ،

III

، 78 :

خلبانى ( ) .

( 3 ) . حلبانيثا ، قس .

III , Low

، 456 .