الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى ) — الصفحة ٦٨٣
646 . صمغ البلاط 1
مىشود . اگر صمغ به رنگ سرخ و [ تكه‌هايش ] به بزرگى مشت باشد ، آن‌گاه آن را « صربة » و جمع آن را « صرب » [ مىنامند ] 13 .
( 1 ) . نام عربى صمغ گياهى به‌طور كلى . براى اينكه صمغى معيّن را نشان دهند ، نام گياه مربوط را به آن مىافزايند مثلا : صمغ البطم ، صمغ الانجدان ، صمغ شجر الصنوبر و جز اينها . اما الصمغ غالبا به معناى « صمغ عربى » ( الصمغ العربى ) است كه از
Acacia nilotica Dest . , Acacia arabica Willd .
استخراج مىكنند ؛ سراپيون ، 435 ؛ ابو منصور ، 367 . قس . محيط اعظم ،
III
، 174 : مراد از مطلق آن ( - صمغ ) صمغ عربى است كه از درخت « مغيلان » [ - امّ غيلان ، نك . شمارهء 95 ] حاصل مىگردد . انطاكى ، 210 نيز همين‌گونه مىگويد .
( 2 ) . نسخهء الف : تومى ، نسخهء فارسى : قومى - يونانى ، حنين ، 218 .
( 3 ) . نسخهء الف : كور ، نسخهء فارسى : كوج ، قس .
II , Vullers
، 907 .
( 4 ) . شير ، صمغ به‌طور كلى به هندى گوند است ، قس .
Platts
، 927 .
( 5 ) . نسخهء الف : زنج ، قس .
II , Vullers
، 147 ، نسخهء فارسى : زمج ، قس .
II , Vullers
، 141 .
( 6 ) . شلم ، قس .
II , Vullers
، 458 .
( 7 ) . غاوربنه ( ؟ ) ، چنين است نشانه‌گذارى در نسخهء الف .
( 8 ) . جير ، شايد از « چهير »
( chir )
- شير ،
Platts
، 468 .
( 9 ) . اللثا ، بايد خواند اللثى ، قس . لسان العرب ،
XV
، 240 .
( 10 ) . نسخهء الف : الضرب ، بايد خواند الصرب ( نسخهء فارسى ) ، قس .
Lane
، 1674 .
( 11 ) . العلوك جمع العلك .
( 12 ) . المغافير ، نك . شمارهء 210 ، يادداشت 13 .
( 13 ) . در حاشيهء نسخهء الف افزوده شده است : « صمغ البطم به هندى جروك ( ؟ ) [ ناميده مىشود ] » .
قس . شمارهء 724 ، يادداشت 20 .
646 . صمغ البلاط 1
646 . صمغ البلاط 1
ابراهيم الوالى 2 : در حمص كليسايى مسيحى وجود دارد كه از مرمر ساخته شده و از درون با صمغ البلاط پوشيده شده است . مسلمانان هنگامى كه وقت مناسب بيابند ، اين [ چسب را براى ] درمان زخم‌ها مىتراشند .
( 1 ) . اين عنوان در حاشيهء نسخهء الف نوشته شده و در نسخه‌هاى پ و فارسى حذف شده است .
صمغ البلاط « چسب سنگ » معادل يونانى ( ديوسكوريد ،
V
، 124 ) و
lithocolle
لاتين است .
آن‌گونه كه ديوسكوريد اشاره مىكند ، اين چسب را از مرمر ( ريز ) و چسب به دست آمده از پوست گاو تهيه