الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى ) — الصفحة ٦٣٣

573 . سنامكى 1

نك . جمله‌اى مشابه در شمارهء 498 ، يادداشت 45 . نسخهء پ : ذكر جالينوس ذكره شاعر الغربة فى شعره . . .

( 29 ) . سنبل ، قس . يادداشت 30 .

( 30 ) . نسخهء فارسى مىافزايد : « سنبل را به لغت رومى اسطاخوس گويند [ - « خوشه » ؛ قس .

Low , pf .

، 368 ] و به هندوى مومى [ ؟ ] گويند » .

572 . سندروس 1

572 . سندروس 1

به هندى رال 2 [ ناميده مىشود ] ، نيز مىگويند مريمدهون 3 و ميمو 4 .

در كتاب الادهان : بايد [ نوع ] سرخ آن ، همانند عقيق سرخ ، سخت و پوست كنده يعنى پاك را برگزيد .

درخت سندروس در سرزمين زنگبار مىرويد ، آن را مىبرند و با ايجاد شكاف ، مىگذارند تا [ صمغ ] جارى شود و به تدريج سفت گردد 5 . به همين جهت در آن جانوران گرفتار نيز ديده مىشوند .

سندروس دو نوع است : يكى از آنها معروف است ، اما ديگرى بهتر از آن و گرانبهاست . فرق ميان آنها در اين است كه اگر آنها را به آتش نزديك كنيم ، [ نوع ] اول پيچ و تاب مىخورد و از هم مىپاشد ، اما دومى ، [ نوع ] خوب ، مانند سقز [ صمغ جويدنى ] نرم و كشيده مىشود .

( 1 ) . يونانى ،

sandaraca

لاتين ؛ اين صمغى زردرنگ معطر است كه از درخت

Callitris qudrivalvis Vent .

مترادف

Thuya articulata Vahl .

استخراج مىشود ؛ ابن سينا ، 477 ؛ عيسى ، 1 37 ؛ الجماهر ، 471 ؛ يادداشت 12 .

( 2 ) . رال در فرهنگ‌هاى امروزى صمغ

Shorea robusta Gaertn .

است ؛

Platts

، 583 ؛

Dutt

، 121 .

( 3 ) . يا مريمدهون ، در نسخهء الف به روشنى نشانه‌گذارى نشده است . در الجماهر ( 200 ) نيز به صورت « مريمدهون » ديده مىشود .

( 4 ) . ميمو .

( 5 ) . قطعه‌هاى جداگانه متن تا اينجا در

Picture

، 125 درج شده است . ترجمهء روسى قطعه‌اى را نك .

منابع عربى ،

II

، 142 .

573 . سنامكى 1

573 . سنامكى 1

آن را [ سنا ] « حرمى » 2 نيز مىنامند ، به هندى كوالهربها 3 ست .