الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى ) — الصفحة ٣٠٨

142 . برنج 1

( 6 ) . نسخهء فارسى : باسى ، بايد خواند پارسى .

( 7 ) . واژهء « آب » در نسخهء فارسى حذف شده و ما آن را بر پايه همين نقل از ابو حنيفه كه در لسان العرب ،

III

، 50 ؛

Lane

، 2645 آمده ، افزوده‌ايم .

( 8 ) . مصرع اول در نسخهء فارسى تحريف شده و ما از روى لسان العرب ،

III

، 50 و تاج العروس ،

، 276 خوانده‌ايم .

( 9 ) . نسخهء فارسى : انضا ، بايد خواند انصنا .

( 10 ) . دلب يعنى چنار ، نك . شمارهء 433 .

( 11 ) . يعنى بسيار گران‌بهاست .

( 12 ) . نسخهء فارسى : مرسيفا ، بايد خواند فرسيا .

( 13 ) . حولانا ، بايد خواند حولافا قس .

III , Low

، 347 .

141 . برطانيقى 1

حنين در ثبت الاسماء آورده است كه برطانيقى بستان‌افروز است .

محمد زكريا در جامع خود همين آورده است و گفته است برگ 2 او به برگ حماض دشتى 3 ماند جز آنكه برگ برطانيقى بزرگ‌تر است و به صورت نيكوتر و به سياهى مايل است . 4

( 1 ) . يونانى ، ديوسكوريد ،

، 2 ؛

I , Vullers

، 222 ؛

I , Dozy

، 73 ؛ غافقى ، 155 .

مؤلفان شرق آن را با بستان‌افروز -

Amaranthus tricolar L .

( نك . شمارهء 149 ) يكسان مىدانند . اما مه‌يرهوف اين يكسانى را قابل ترديد مىداند و چند تعريف ديگر گياه

Britannica

را كه گياه‌شناسان امروزى پيشنهاد كرده‌اند مىآورد كه ميان آنها .

Inula britannica L . , Rumex hydrolapathum Huds

و جز اينها وجود دارد . نك . غافقى ، 155 ؛ عيسى ، 17 و 14 158 .

( 2 ) . نسخهء فارسى : نبات او ؛ اصلاح از روى ابن سينا ، 112 و غافقى ، 115 .

( 3 ) . ترشك دشتى نك . شمارهء 352 .

( 4 ) . در پى آن چنين گفته شده است : « و قوت بستان‌افروز [ پس از اين ] گفته شود ان شاء اللّه » .

142 . برنج 1

142 . برنج 1 - مس زرد

برنج را برشبه 2 كه نوعى است از جواهر معدنى اطلاق كنند .

( 1 ) . يا برنج ،

I , Vullers

، 227 ؛

I , Dozy

، 79 - آلياژ مس و روى به نسبت 3 / 2 مس و 3 / 1 روى يا 4 / 3 مس و 4 / 1 روى . نك . كريموف ، سر الاسرار ، 141 ، يادداشت 208 . گ . گ . لملين بر پايهء سنگينى ويژهء برنج كه در