الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٩٧

129 . بابونج 1

( 1 ) . از توصيف بعدى بيرونى برمىآيد كه اين

Tussilago farfara L .

است ؛ عيسى ، 1 185 ؛

I , Low

، 370 . در ديگر منابع نامى به اين شكل نوشته نشده است ؛ ديوسكوريد ،

III

، 107 : بيخين از واژهء « سرفه » .

( 2 ) . السعلة ، نك . شمارهء 539 . نام معمولى اين گياه « السعالى » است ، قس . ابن سينا ، 500 ؛ عيسى ، 1 185 ؛

Lane

، 1365 .

( 3 ) . نام عربى اين گياه سعلة يا سعالى است كه از سعال « سرفه » مىآيد .

129 . بابونج 1

[ بابونج ] به رومى امرون 2 [ ناميده مىشود ] ، نزد جالينوس انفاليوس 3 است ؛ نيز به رومى امرقون 4 ، به سريانى . . . 5 ، به فارسى [ بابونهء ] گاو 6 [ ناميده مىشود ] .

ارجانى [ مىگويد ] كه [ بابونج ] دو نوع است : زرد و سياه 7 ، اما برخىها مىگويند سه نوع است و تفاوت آنها فقط از نظر رنگ است كه ممكن است سفيد ، زرد و ارغوانى باشد . طول ساقه‌ها حدود يك وجب است و شاخه‌هاى بسيار دارد . برگ‌ها ريز ، نازك و گردند . در جاهاى ناهموار 8 مىرويد .

الرسائلى [ مىگويد كه بابونج ] دو نوع است : سرخ و سفيد . مىگويند كه بابونج سفيد همان اقحوان ، زرد - خروسوقولى 10 و در نزد اورباسيوس - انثاموس 11 است .

( 1 ) . شكل عربى « بابونه » فارسى ؛ ممكن است بابونهء دارويى -

Matricaria chamomilla L .

باشد ؛ ابو منصور ، 65 ؛ ابن سينا ، 80 ؛ يا بابونهء رمى -

Anthemis nobilis L .

؛ سراپيون ، 144 ؛ غافقى ، 151 ؛ ميمون ، 39 . اين عنوان در حاشيهء نسخهء الف كه جوهر روى آن پخش شده نوشته شده و در نسخه‌هاى ب ، پ و فارسى حذف شده است .

( 2 ) . امرون ، احتمالا ضايع شده « امرقون » است ، نك . يادداشت 4 .

( 3 ) . انفاليوس ، ظاهرا تحريف انثاميس - است ، قس . ديوسكوريد ،

III

، 131 .

( 4 ) . امرقون - يونانى ، ديوسكوريد ،

III

، 131 ؛ غافقى ، 48 .

( 5 ) . واژهء نامفهوم ميلوا . اين واژه احتمالا با يونانى ارتباط دارد . قس . غافقى ، 151 .

( 6 ) . گاو - كوتاه شدهء بابونه گاو ،

I , Vullers

، 155 و

، 945 .

( 7 ) . اسود ( ؟ ) .

( 8 ) . يا خشن .

( 9 ) . واژه نامفهوم است .

( 10 ) . خروسوتومى بايد خواند خروسوقولى - يونانى ؛ غافقى ، 151 .