الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٩٢

124 . باذروج 1

غافقى ، 143 ؛ ابن بيطار ، جامع ، 75 و ابن سينا ، 717 - الخامالاون ، نك . شمارهء 367 .

( 16 ) * . در حاشيهء نسخهء الف نوشته شده و در پى آن « گلش ارغوانى است » تكرار شده است .

( 17 ) . الهيشر نك . شمارهء 1104 .

( 18 ) . ژاژاولى ، واژهء دوم فهميده نشد ؛ دربارهء ژاژ يا ژاژه نك .

II , Vullers

، 174 .

124 . باذروج 1

124 . باذروج 1 - ريحان

به رومى اوقيمون 2 ، به سريانى حوكا 3 و اوگا 4 و به عربى حوك 5 ناميده مىشود .

[ بادروج ] جزء داروهاى مقوى [ قلب ] 6 است . پولس به جانشينش سيسنبر 7 اشاره مىكند . نيز از دارويى به نام اوقيموايدس 8 سخن مىگويد كه ترجمهء آن « به ظاهر شبيه باذروج » [ بادروج‌نما ] است . برخى از مردمان آن را فيلاطاريون 9 مىنامند كه به معناى « دوستدار يار » 10 است .

مىگويند كه صومر 11 همان باذروج است .

ابو حنيفه مىگويد : ضومران 12 همان حوك است .

( 1 ) .

Ocimum basilicum L .

، سراپيون ، 73 ؛ ابو منصور ، 57 ؛ ابن سينا ، 111 ؛ غافقى ، 144 ؛ ميمون ، 48 . اين نام فارسى است .

( 2 ) . اقيمون - يونانى . ديوسكوريد ،

II

، 142 .

( 3 ) . حوكا ، قس .

II , Low

، 78 .

( 4 ) . لوكا ، بايد خواند اوگا ، قس .

Low , Pf

، 43 .

( 5 ) . الحوك ، قس . ابو حنيفه ، 292 ؛ لسان العرب ،

X

، 418 .

( 6 ) . المفرحات .

( 7 ) . السيسنبر - يونانى - نعناع وحشى (

I , Dozy

، 713 ) يا نعناع آبى -

Mentha aquatica L .

( تئوفراست ، ص 559 ) . برخىها آن را آويشن يا كاكوتى تعريف مىكنند ؛ نك . ابن سينا ، 454 ، يادداشت 2 ؛ ميمون ، 255 . اننكوف ، 331 :

Sisymbrium

.

( 8 ) . نسخهء الف : فيمونوادس ، نسخهء فارسى : افيموبوليدس ، نسخهء پ : اوقيمويوادس . ديوسكوريد ،

IV

، 26 : اقيموايدس ( ) -

Silene gallica L .

؛ عيسى ، 10 169 .

( 9 ) . فيلاطاريون - يونانى - دوست ، يار ( فرهنگ يونانى باستان به روسى ، ص 1735 ) .

( 10 ) . محب الصاحب ، نسخهء فارسى : نباتى كه بار ( يار ) خود را دوست دارد .

( 11 ) . الضومر ، بايد خواند الصومر ، نك . شمارهء 649 .

( 12 ) . الضومران ، قس . ابو حنيفه ، 292 ؛

Lane

، 1804 ؛ نيز نك . شمارهء 657 .