الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٧٨

107 . انجدان 1

( 1 ) .

Coagulum

لاتين ؛ سراپيون ، 36 ؛ ابو منصور ، 6 ؛ ابن سينا ، 13 ؛ غافقى ، 112 ؛ ميمون ، 30 .

( 2 ) . نسخهء الف : سبوثا ، نسخهء فارسى : مسوتا . قس . بر بهلول ، 21 1114 .

( 3 ) . نسخهء الف : روك ، نسخهء فارسى : دوك .

( 4 ) . پنير مايه فارسى ؛

I , Vullers

، 379 .

( 5 ) . كرش - شيردان ( بخش چهارم معده حيوانات جونده ) .

( 6 ) . واژهء غير قابل فهم المشوه . نام يونانى پنير مايه است ، ديوسكوريد ،

، 74 .

( 7 ) . نسخهء الف : انفحة القوفى كه بايد خواند انفحة الفوقى ، فوقى - ( فك ) يونانى ؛ نك . شمارهء 802 .

( 8 ) . الدلافين جمع الدلفين ، نك . شمارهء 435 .

107 . انجدان 1

ديسقوريدس مىگويد : سلفيون 2 گياه انجدان و صمغ آن حلتيت است ، در سرزمين سوريا يعنى شام ، نيز در ارمنستان و ماه يعنى سرزمين جبل 3 ، و در ليبوى كه آن سوى مصر قرار دارد 4 ، مىرويد .

[ انجدان ] به سريانى انگدانا اوكاما 5 ، به فارسى انگدان 6 ، به سجستانى هينگ 7 و به هندى هنگ‌رترى 8 يعنى برگ حلتيت ناميده مىشود .

[ انجدان ] دو نوع است : سفيد و سياه . ماسرجويه گويد كه بهترين [ انجدان ] سفيد است كه با غذا و دارو مىآميزند ؛ [ نوع ] بد سياه است كه فقط در دارو به كار مىبرند .

به سبب شباهت نزديك ريشهء انجدان و اشترغاز مىگويند كه انجدان تخم محروث است ، اما محروث گياه انجدان نيست .

ابو على مسكويه در كتاب الطبيخ ، [ انجدان ] سرخسى 9 را ترجيح مىدهد .

( 1 ) .

Ferula assa foetida L .

؛ سراپيون ، 30 و 37 ؛ ابو منصور ، 8 ؛ ابن سينا ، 22 ؛ غافقى ، 34 ؛ ميمون ، 18 .

( 2 ) . سلفنون : بايد خواند سلفيون - يونانى ، ديوسكوريد ،

III

، 75 .

( 3 ) . نسخهء الف : و ماه اى ارض الجبل ، نسخهء فارسى : و قهستان كه او را زمين ماه گويند .

( 4 ) . نسخهء الف : و ليبوى و هى ما احبب [ ؟ ] عن مصر ، نسخهء پ : . . . ما انجاب عن مصر ، نسخهء فارسى : و زمين نينو و زمين نينو زمينى است كه از آن سوى زمين مصر است ،

III , D - G

، 94 :

Syria

Libya , Media , Armenia

. . . ظاهرا ليبوى و لوبية هر دو يكى است .

( 5 ) . انكذانا اوكاما ، قس . بر بهلول ، 24 23 ؛

Low , Pf .

، 36 .

( 6 ) . انكدان ، قس .

I , Vullers

، 134 .