الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٥١
77 . افتيمون 1
فارسى ، خراسانى ، سورى و رومى . بهترين [ نوع ] - سورى يعنى شامى است . طرسوسى از نظر زردى خود به كرك جوجه مرغ مىماند ، گره‌هايى در آن وجود دارد شبيه تخم صعتر فارسى ، بسيار تلخ است و اگر آن را مالش دهند ، بوى صبر زرد از آن به مشام مىرسد .
تلخى نوع نبطى شديدتر است ، بيشتر قبض مىكند و عطرى هم دارد . برگ‌ها و گل‌هايش كوچك‌تر از ديگر انواع است . خاصيت قبض در ديگر [ انواع ] ناچيز است اما تلخى و بوى ناپسند براى همه يكسان است .
شيرابه [ افسنتين ] گرم‌تر از علفش است . آن را با شيرابه فراسيون مىآميزند و مىفروشند .
پولس 6 مىگويد كه شيح ارمنى جانشين [ افسنتين ] است .
رازى مىگويد كه جانشين آن مقدار برابر جعده است .
ابن ماسويه مىگويد كه پودنه جانشين افسنتين فارسى است و در داروهاى كبدى ، سنبل [ جاى آن را مىگيرد ] .
مىگويند كه جانشين آن براى تقويت معده و گشودن انسدادها ، هموزن آن اسارون و نيم وزنش هليله سياه است .
( 1 ) . يونانى ، ديوسكوريد ،
II
، 23 ؛ -
Artemisia absinthium L .
؛ ابو منصور ، 13 ؛ ابن سينا ، 3 ؛ غافقى ، 27 ؛ ميمون ، 3 .
( 2 ) . مستار قس .
II , Vullers
، 1176 .
( 3 ) . نسخهء الف : هو من الشيحات ، نسخهء فارسى : شيح ، او از انواع درمنه است ، نك . شمارهء 628 .
( 4 ) . ارض بنطس ، نسخه‌هاى فارسى و پ : نيطس .
( 5 ) . كشوث رومى ، نك . شمارهء 905 .
( 6 ) . نسخهء پ : يونس .
77 . افتيمون 1
77 . افتيمون 1
به رومى ابتيمون 2 [ ناميده مىشود ] .
الفزارى مىگويد كه اين الكمّون الرومى است .
اين - تخم‌ها ، گل‌ها ، ساقه‌هاى نازك و كوچك درآميخته باهم است .
ديوسكوريد مىگويد 3 : اين - گل‌هاى گياهى شبيه صعتر اما كلفت‌تر با نوك سبك و باريك مانند مو است .