انتها نامه ( فارسى ) — الصفحة ٢٤١

[ رتبت در آدمى دانش است و آن معرفت خداست ]

قوتش از دانش بود فاش و نهان * جويد آن را در خود و در ديگران

5322 دايما باشد سوى دانش روان * بلكه بىدانش بود بسته دهان

طالب دانش بود دايم ز حق * زان طلب باشد هميشه در قلق

چون ز فكر خود نيابد او مرام * جويد آن از داد دانايان مدام

5325 پرسد از دانا مراد خويش را * تا بيابد مرهم آن ريش را

جويد از دانا كه آن چون است و چيست * زانكه دانا را ز دانش‌هاست زيست

وصف انسان اين بود بشنو نكو * كو ز دانايى بجويد آن علو

5328 پس علو دانش بود پستى است جهل * سوى دانش مىرود دواسبه اهل

چون نداند چيز را درهم شود * بهر آن دل بسته و پرغم شود

نيست دانش را نهايت در طلب * پس مشو ساكن ممان از راه رب

5331 همچو جويى باش « 1 » پيوسته روان * بىسر و بىپا و بىتن چون روان

چون نماند دانشت بىدانشى * هست تكميل حصول آن خوشى

گه رود دانش ز خمر آن جمال * نيست نقصان هست آن فضل كمال « 2 »

5334 زانكه از دانش شد آن بىدانشى * لذّت دانش بود بس بيهشى

لذت هوش است بيهوشى عيان * رو تو از هر چيز لذت‌جو ز جان

قيمت هر چيز از لذت بود * چون نباشد لذتش رد مىشود

5337 آگهى خود بهر آن بىآگهى است * واى بر جانى كه از لذت تهى است

زندگى آن است آن را نيك جو * سوى لذت شو روان نى سو به سو

كاندر آن حيرت بود دانش چو پوست * هست حيران ناظر اندر روى دوست

5340 ديدن حسن خدا حيران كند * عاقلان را بىخود و نادان كند

نيست گردد جمله دانش‌هاى مرد * چون ز خمر حسن او يك جام خورد

جمله دانش‌ها مثال اختران * ز آفتابش كم شوند و بىنشان

5343 نى زنان از حسن يوسف دست‌ها * مىبريدند از وله وقت لقا

هر يكى آنجا ترنجى مىبريد * چون بر ايشان حسن « 3 » يوسف شد پديد

گشته زان‌سان هريكى بى خود ز خود * كاندر آن دم زخم‌ها بر خويش « 4 » زد

5346 دست خود هريك بريده چون ترنج * كف دستشان « 5 » دريده چون ترنج


( 1 ) - مج : پاك ( 2 ) - مج : فضل و كمال ( 3 ) - مج : روى ( 4 ) - مج : دست ( 5 ) - مج : دستش را