انتها نامه ( فارسى ) — الصفحة ٢١٦

[ در تفسير حديث : نوم العالم خير من عباده الجاهل ]

4758 تا نماند اندر آن جويد دگر * تا رسد او را عطاى بىشمر

ما عرفناك بگفت او چونكه ديد * وصل حق را نيست پايانى پديد

ماند اندر وصل اول بايزيد * گفت اينست و برين نبود مزيد

4761 گشته غرقه اندر آن وصل عجب * گفت در من نيست چيزى غير رب

غير اللّه نيست اندر جبه‌ام * سر نهيد اى طالبان بر جبه‌ام

جبه‌ام مسجود شد چون حق دروست * مغز مغز و نغز شد از دوست پوست

4764 كرد دعوى شهى در دور خويش * كه گذشتم ز اوليا رفتم به پيش

گرچه و اصل بود ليكن حق ورا * كرد ساكن اندر آن وصل و لقا

تا نجويد وصل نو برتر از آن * داشت خشنودش در آن وصلت چنان

4767 كه نمودش آن نهايات مراد * داد او را اندر آن رويت گشاد

گفت كآنچه ممكن است آنم رسيد * بىحجابى گشت بر من حق پديد

مصطفى چون بود محبوب خدا * خواست حق تا او رسد در وصلها

4770 جمله وصلتها بود تنها ورا * خاتمش زان خواند و كردش پيشوا

پس به معنى ما عرفناك عيان * هست عالى گر نمودت پست آن

بگذر از صورت به معنى درنگر * تا ببينى پست را بالا چو خور

4773 اين سخن را زان سخن عالى بدان * گرچه بس عالى نمودت آن بيان

اين به معنى عالى است و آن به گفت * در اين مشكل شه تبريز سفت « 1 »

آن شه معنى كه معنىها ازوست * خود بر معنيش معنىهاست پوست

4776 معنى كان جان جان جان بود * پيش روحش روح‌ها ابدان بود

پيش مغزش مغزها چون پوست است * زانكه او معشوق و سر دوست است

پس بود عاشق هميشه در طلب * چونكه پايانى ندارد شان رب

4779 هيچ مستسقى نگردد « 2 » ز آب سير * از عطش گشته دوان بالا و زير

همچو مولانا كه بودش هر مرام * مىنشد حرص عظيمش هيچ رام

جوششش ساكن نمىشد يك دمى * جمله يم‌ها بود پيشش شبنمى

4782 او همىافزود هر دم اجتهاد * جست‌وجويش بود اندر ازدياد

اين نغول است و به كنهش كى رسى * اندر آن معنى به عون حى رسى « 3 »


( 1 ) - مراد شمس الدين تبريزى است ( 2 ) - مج : همچو مستسقى ندارد ( 3 ) - مج : اين بيت را اضافه دارد : گر رسى باشى فزون از اوليا * نوع ديگر باشدت كار و كيا