قواعد صرف و نحو و روش تجزيه و تركيب (فارسى) — الصفحة ٧

خصائص اسم

و بواسطه آن اشياء را ميتوان از هم تمييز و تشخيص داد از اينرو عادت حضرات اهل ادب بر اين جارى شده كه خواص هر يك از كلمات سه‌گانه را جداگانه ذكر مىكنند :

خصائص اسم

خصائص اسم

خصائص اسم عبارتند از :

1 - آنكه مخبر عنه واقع مىشود مانند : زيد قام ( زيد ايستاد )

شاهد در « زيد » است كه مخبر عنه يعنى مبتداء مىباشد .

2 - آنكه مفعول واقع مىشود مانند : ضربت زيدا ( زيد را زدم )

3 - آنكه تمييز قرار مىگيرد مانند : رأيت احدعشر كوكبا ( يازده ستاره ديدم )

شاهد در « كوكبا » است كه تميز براى « احدعشر » مىباشد .

4 - اضافه مانند : جاء غلام زيد ( پسر زيد آمد )

شاهد در غلام است كه به « زيد » اضافه شده .

5 - قبول جرّ ، مانند : « زيد » در مثال بالا .

6 - قبول تعريف مانند : رأيت الرّجل ( مرد را ديدم )

شاهد در « الرجل » است كه قبول تعريف كرده .

7 - قبول تنكير مانند : رأيت رجلا ( مردى را ديدم ) .

شاهد در « رجل » است كه نكره مىباشد .

8 - قبول تذكير مانند : دو مثال فوق .

9 - قبول تأنيث مانند : جائت فاطمه ( فاطمه آمد ) .

شاهد در « فاطمه » است كه مؤنث مىباشد .

10 - افراد مانند : امثله‌اى كه تا اينجا ذكر نموديم چه آنكه تمام مفرد مىباشند .

11 - تثنيه مانند : جاء الرّجلان ( آن دو مرد آمدند ) .

شاهد در « الرجلان » است كه تثيه مىباشد .