قواعد صرف و نحو و روش تجزيه و تركيب (فارسى) — الصفحة ١٦

علائم اعراب و بناء در افعال

2 - مفرد مذكّر حاضر / مانند : / ضربت .

3 - تثنيه مذكّر حاضر / مانند : / ضربتما .

4 - جمع مذكّر حاضر / مانند : / ضربتم .

5 - مفرد مؤنّث حاضر / مانند : / ضربت .

6 - تثنيه مؤنّث حاضر / مانند : ضربتما .

7 - جمع مؤنّث حاضر / مانند : ضربتنّ .

8 - متكلّم وحده / مانند : / ضربت .

9 - متكلّم مع الغير / مانند : / ضربنا .

تبصره ( 2 )

فعل مضارع نيز در دو صيغه مبنى است :

1 - جمع مؤنّث غائب / مانند : / يضربن .

2 - جمع مؤنّث حاضر / مثل : / تضربن .

و همانطور كه ملاحظه مىشود در ايندو صيغه اينفعل مبنى بر سكون مىباشد .

تبصره ( 3 )

فعل مبنى بر دو قسم است

1 - آنكه اتّفاق بر بنائش است و آن فعل ماضى مىباشد .

2 - آنكه در بنائش بين ارباب ادب اختلاف است و آن فعل امر مىباشد چه آنكه اهل بصره آن را مبنى بر سكون و اهل كوفه آن را معرف و مجزوم مىدانند .

تبصره ( 4 )

علامت اعراب در افعال از سه حال خارج نيست :