قواعد صرف و نحو و روش تجزيه و تركيب (فارسى) — الصفحة ١٥٤
3 - منادى و اقسام و احكام آن
تناسب در مقام عطف محفوظ مىباشد مانند : زيد قام و عمرا اكرمته .
دراينمثال اگر « عمرا » منصوب خوانده شود عطف بر جمله فعليّه يعنى « قام » بوده و در صورتى كه مرفوع باشد عطف مىشود بر جمله اسميّه يعنى « زيد قام » و چنانچه ملاحظه مىكنيم در هر دو فرض تناسب در عطف محفوظ است .
5 - راجح الرّفع : و آن در غير موارد مذكور است مانند : زيد ضربته .
3 - منادى و اقسام و احكام آن
3 - منادى و اقسام و احكام آن
منادى : عبارتست از اسمى كه بواسطه ادات نداء خوانده شود و آن بر دو قسم است :
1 - مناداى قريب : و آن عبارتست از اسمى كه بعد از ادات نداء قريب يعنى « همزه » يا « ياء » واقع شود مانند : يا زيد .
2 - مناداى بعيد : و آن عبارتست از اسمى كه بعد از ادات بعيد يعنى : « ايا » ، « هيا » ، « اى » ، « وا » ، « ياء » واقع شود .
براى منادى احكامى است كه ذيلا به اهمّ آنها اشاره مىكنيم .
الف : لازم است منادى اسم ظاهر باشد .
ب : لازم است بر سر منادى « ال و لام » در نيايد مگر در لفظ جلاله يعنى « اللّه » .
ج : گاهى ادات نداء حذف شده و منادى در كلام باقى ميماند مانند :
يوسف اعرض عن هذا .
د : حذف ادات نداء در موارد ذيل جايز نيست .
1 - موردى كه منادى اسم جنس باشد مانند : رجل .
2 - موردى كه منادى مندوب باشد مانند : يا زيداه .
3 - موردى كه منادى مستغاث باشد مانند : يا لزيد .
4 - موردى كه منادى اسم اشاره باشد مانند : يا هذا .