الكشكول (كشكول) (با ترجمه روان و فهرست موضوعى) (فارسى) — الصفحة ٨٠

دانش خدا

شناخت خدا

شناخت خدا

ذوالنون بصرى وقتى در حال احتضار بود ، به وى گفته شد : به چه اشتها دارى ؟ گفت :

مىخواهم يك لحظه پيش از مرگ براى لحظه‌اى او را بشناسم . گفته مىشود وى متولد نوبه « 1 » است و سال 245 هجرى از دنيا رفته است .

دانش خدا

دانش خدا

در حديث آمده‌است :

و ليس عند ربك صباحٌ و مساءٌ .

دانشمندان حديث شناس مىگويند : مراد از اين جمله اين است كه علم او حضور است يعنى معلوم و در پيشگاه عالم حاضر است ، و مانند ما نيست كه علم به گذشته و آينده متصف شود . علم خدا را به ريسمانى تشبيه كرده‌اند كه آن را نزديك چشم موريانه‌اى آورى ، آن مور به‌خاطر كوچك بودن چشمش هر لحظه رنگى را احساس مىكند كه رنگ قبل از آن گذشته و رنگ بعد از آن مىآيد ، ولى انسانى كه ريسمان را در دست دارد ، اين گذشته و حال و آينده را احساس نمىكند و تمام ريسمان را به يكباره مىبيند ؛ علم خدا مانند علم كسى است كه ريسمان در دست دارد و علم ما مانند دانش موريانه‌است . مولوى در مثنوى زيبا آورده‌است .

لا مكانى كه در او نور خداست * ماضى و مستقبل و حالش كجاست

ماضى و مستقبلش پيش تواست * هر دو يك چيز است پندارى دو است

ابوسعيد

از باد صبا دلم چو بوى تو گرفت * بگذاشت مرا و جستجوى تو گرفت

اكنون ز من خسته نمىآرد ياد * بوى تو گرفته بود و خوى تو گرفت

مولوى

مرحبا اى عشق خوش سوداى ما * اى طبيب جمله علتهاى ما

اى دواى نخوت و ناموس ما * اى تو افلاطون و جالينوس ما

جسم خاك از عشق بر افلاك شد * كوه در رقص آمد و چالاك شد

آتش عشق است كاندر نى فتاد * جوشش عشق است كاندر مى فتاد

عشق و ناموس اى برادر راست نيست * بر در ناموس اى عاشق مايست

هر چه غير شورش و ديوانگى است * اندرين ره دورى و بيگانگيست

( 1 ) - از شهرهاى جنوب مصر و يا تونس .