الكشكول (كشكول) (با ترجمه روان و فهرست موضوعى) (فارسى) — الصفحة ٥٤٦

بحث ادبى

نقل كرده‌اند كه صاعقه قنديل‌هاى قبه شيخ ابوعبداللَّه حفيف را آب كرده و چيز ديگر را نسوزانده‌است . علت اين واقعه آن است كه آتش به‌خاطر نهايت لطافتى كه دارد در اشياء توخالى نفوذ مىكند و از آن چيزى باقى نمىگذارد ولى در اشياء توپر كه زحمت بيشترى براى سوختن لازم دارد ، اثر نمىكند .

لغت يا پزشكى

لغت يا پزشكى

مؤلف قاموس اين كتاب را زيبا تأليف كرده ولى در برخى جاها به موضوعاتى پرداخته كه وظيفه طبيب است نه لغوى . و البته اين راه و روش اوست . مثلًا به مناسبت واژه « كركى » يعنى مرغ كلنگى مىنويسد : هرگاه زَهره و مغز اين پرنده را با روغن زنبق مخلوط كنند و انفيه بسازند ، براى رفع فراموشى اثر عجيبى دارد و ممكن است پس از آن چيزى را فراموش نكند . اگر زهره آن را با آب چغندر مخلوط كنند ، و سه روز به دماغ بكشند از بيمارى رعشه جلوگيرى كند و اگر زهره آن را به بدن بمالند از خارش و پيسى جلوگيرى كند .

اين موضوعات كه در كتاب مطرح شده مربوط به ابن‌بيطار ابومحمد عبداللَّه اندلسى متوفاى 646 است نه لغوى .

بحث ادبى

بحث ادبى

اسم فاعل در دو جا در قرآن به معناى مفعول آمده‌است ، يكى آيه شريفه لا عاصِمَ الْيَوْمَ مِنْ أَمْرِ اللَّهِ . . . « 1 » كه عاصم به معناى معصوم ( عصمت يافته ) است و دوم آيه مِنْ ماءٍ دافِقٍ « 2 » كه دافق به معناى مدفوق ( ريخته شده ) است .

اسم مفعول نيز در سه جا به معناى اسم فاعل آمده‌است اول آيه . . . حِجاباً مَسْتُوراً « 3 » ، است كه مستوراً به معناى ساتراً است . دوم كانَ وَعْدُهُ مَأْتِيًّا « 4 » ، كه مأتيا به معناى آتيا است و سوم جَزاءً مَوْفُوراً « 5 » است كه موفوراً به معناى وافراً است .


( 1 ) - هود ، 43 . ( 2 ) - طارق ، 6 . ( 3 ) - اسراء ، 45 . ( 4 ) - مريم ، 61 . ( 5 ) - اسراء ، 63 .