بدايع الحكم (فارسى) — الصفحة ٤٤

اشاره به اينكه ادراك مفاض مفيض خود را به اندازهء افاضهء مفيض است بر او نه به قدر مرتبهء ذات مفيض

آنها از براى آنها ، و حضور نفس ناطقهء انسانيّه به هويت خارجيهء او ، از براى او ، و حضور قواى نفس انسانيه به وجودات خارجيه از براى او ، و حضور مجعول بالذات از آن جهت كه مجعول بالذات بود از براى جاعل بالذات .

اشاره به علم به وجه در علم حضورى اشراقى

اشاره به علم به وجه در علم حضورى اشراقى

و مثال علم به وجه در علم حضورى اشراقى حضور هويت عينيهء خارجيه اثر و پرتو و عكس و ظهور و مجعول بالذات شىء بود ، از آن جهت كه پرتو و عكس و ظهور و مجعول بالذات باشد « 1 » ، به نفس هويت ( 49 ) خارجيهء خود ، از براى مدرك ،

اشاره به اينكه ادراك مفاض مفيض خود را به اندازهء افاضهء مفيض است بر او نه به قدر مرتبهء ذات مفيض

اشاره به اينكه ادراك مفاض مفيض خود را به اندازهء افاضهء مفيض است بر او نه به قدر مرتبهء ذات مفيض

خواه آن مدرك نفس ذات آن شىء باشد ، يا غير او زيرا كه حضور اثر و ظهور و پرتو و عكس و مجعول بالذات - و اين جمله عبارت از يك معنى بود - به حضور اشراقى از براى مدرك ، به عينه حضور مؤثر و حقيقهء ظاهرهء عاكسهء متجليهء جاعلهء بالذات باشد از براى او به حضور اشراقى ، لكن به وجه ، نه به كنه ، زيرا كه اثر و ظهور و جلوه و مجعول بالذات هر شىء وجهى بود از وجوه خارجيهء او ، پس ادراك مفاض بالذات به آن جهت كه مفاض بالذات باشد به حضور اشراقى ، به عينه ادراك مفيض بالذات بود به حضور اشراقى ، به نحو نقصان ، نه به نحو تمام ، به وجه قصور ، نه به وجه كمال . چنان كه برهان الفلاسفه يعقوب بن اسحاق فرموده است : ادراك المفاض عليه للمفيض به قدر افاضته عليه لا به قدر المفيض .

( 1 ) - در نسخهء ج اين جمله افتاده است .