المباحث الأصولية (فارسى) — الصفحة ٩٨

شرح اقسام پنجگانه قطع

قاطع هست .

پس در اينقسم از قطع دو چيز مطلوب شارع مىباشد :

1 - صفت قطع .

2 - واقع .

3 - قطع تمام الموضوع على وجه الصّفتيه : آنست كه مطلوب شارع صفت قطع بوده بطورى كه موضوع حكم صرفا قطع بوده وما وراء آن چيز ديگرى ملاحظه نشده است ، پس حكم وجودا وعدما دائر مدار آنست أعم از آنكه با واقع منطبق شده يا مطابق درنيايد مثل اينكه شارع بفرمايد :

يجب الاجتناب عن معلوم الخمريه .

بر مكلّف لازم است در صورتيكه به خمر بودن مايعى علم وقطع پيدا كند از آن اجتناب نمايد اگرچه در واقع شراب نباشد ، لذا در صورتيكه از آن اجتناب نكند معاقب است .

4 - قطع جزء الموضوع على وجه الطريقيّه : آنستكه شارع موضوع حكم را مركّب از دو جزء قرار داده .

1 - قطع .

2 - واقع .

منتهى قطع را باين اعتبار ملاحظه كرده كه مرآت واقع مىباشد .

5 - قطع جزء الموضوع على وجه الصفتيه : آنستكه شارع موضوع حكم را مركّب از دو جزء قرار داده :

1 - قطع .

2 - واقع .

منتهى قطع را بعنوان اينكه صفت راجح است نگريسته چه واقع را نشان دهد وچه نشان ندهد .