المباحث الأصولية (فارسى) — الصفحة ١٥٤

تنبيهات

وامّا تمسّك بحديث الميسور لا يسقط بالمعسور :

بايد بگوئيم :

تمسّك باينحديث مبتنى است بر اينكه بتوان از آن استظهار كرد كه اجزاء ميسوره بواسطة اجزاء معسوره ساقط نشده واتيان آنها لازم وواجب است در حاليكه حديث چنين ظهورى ندارد ، زيرا احتمال جدّى داده ميشود مقصود اين باشد :

افراد ميسور عام بواسطة افراد معسوره آن ساقط نمىشوند ، بنابراين ، در مورد بحث كه برخى از اجزاء مركّب معسور هستند نميتوان بحديث تمسّك كرد كه اجزاء ميسوره‌اش واجب الاتيان هستند .

وامّا تمسّك به حديث شريف .

إذا أمرتكم بشئ فأتوا منه ما استطعتم .

بايد بگوئيم :

استدلال باينحديث شريف مبتنى بر اينستكه كلمه « من » بمعناى تبعيض باشد ، نه بيانيّه يا بمعناى « باء » در حاليكه بودنش بمعناى تبعيض معلوم نيست بلكه مجرّد ادّعاء مىباشد .

وبفرض بپذيريم كه « من » بمعناى تبعيض است ، ولى قبول نداريم كه تبعيض آن بلحاظ اجزاء است نه افراد .

وامّا استدلال به حديث شريف :

ما لا يدرك كلّه لا يترك كلّه .

بايد بگوئيم :

استدلال باينحديث نيز در مورد بحث صحيح نيست ، زيرا بحث ما در لزوم ووجوب باقي است كه آيا دليلي بر آن قائم است يا قائم نيست وپرواضح است كه بحديث مذكور نميتوان وجوب باقي را اثبات كرد ، زيرا ظاهر حديث آنستكه :