المباحث الأصولية (فارسى) — الصفحة ١٤٢
شبهه حكميه وجوبيه
حكم مىكنند .
شبهه موضوعيه تحريميّه
شبهه موضوعيه تحريميّه
شبهه موضوعيه تحريميّه مانند قطعه گوشتى كه مردّد است بين ميته ومذكّى بودن .
در اينصورت ادلّهاى از قبيل : كلّ شئ لك حلال حتّى تعلم انّه حرام بعينه .
جارى بوده وظاهرا بين اصوليون واخبارىها در آن اختلافى نيست وهردو دسته به برائت قائل هستند .
شبهه حكميه وجوبيه
شبهه حكميه وجوبيه
در اينمسئله نيز چهار فرض متصوّر است :
1 - شبهه وجوبيهاى كه منشاء آن عدم النّص باشد .
ومقصود از « نصّ » نصّ معتبر است ؛ بنابراين ، اگر در موردى خبر ضعيف يا فتوائى بر وجوب شيئى قائم شد از آن به شبهه وجوبيّه تعبير مىكنند ، مثل اينكه روايت ضعيفى وارد شده كه دلالت بر وجوب دعاء در وقت رؤيت هلال مىكند .
حكم در اينقسم از شبهه باتّفاق أصولي واخبارى برائت است .
2 - شبهه وجوبيهاى كه منشاء آن اجمال النّص باشد .
مثل اينكه در روايتي لفظ امر وارد شده وچون امر مشترك است بين وجوب واستحباب يا وجوب واباحه ، لذا در حكم آن شك مىكنيم . در اين فرض باتّفاق اخبارى وأصولي حكم عدم وجوب احتياط است .
3 - شبهه وجوبيهاى كه منشاء آن تعارض نصين باشد ، مثلا روايتي بر وجوب شيئى وروايت ديگر بر استحباب آن دلالت كند .
در اينقسم نيز حكم عدم وجوب احتياط بوده وظاهرا بين اخبارى
و