المباحث الأصولية (فارسى) — الصفحة ١٣٣

2 - تخصّص

الاستصحاب هو عرش الأصول وفرش الادلّه :

نسبت بين دو دليل يكى از أمور چهارگانه ذيل مىباشد :

1 - ورود .

2 - تخصّص .

3 - حكومت .

4 - تخصيص .

اگر أحد الدّليلين نسبت بدليل ديگر موضوعش را از بين ببرد آنرا وارد ودليلي كه موضوعش از بين رفته است را مورود خوانند .

اگر موضوع أحد الدّليلين وجدانا بعد از دليل ديگر زائل شود نسبت بين اين دو را تخصّص خوانند .

مثلا در دليلي چنين آمده :

أكرم العالم .

ودر دليل ديگر آمده است :

لا تكرم الجاهل .

مسلّما موضوع دليل دوّم يعنى « جاهل » از موضوع دليل اوّل يعنى « عالم » خارج است واين خروج بالوجدان بوده نه بواسطة دليل دوّم .