انوار جليه در كشف اسرار حقيقت علويه (فارسى) — الصفحة ٢٢٢

در بيان آنكه انسان كامل از باب اتحاد با اسم اللّه غايت اصلى وجود است

حيوان بسوى انسان و از انسان بسوى انوار عقليه و مفارقات قدسيه كه نهايت سير الى اللّه و منتهاى سفر از خلق بسوى حق است با كمال تفاوت در ميانهء سالك مسالك معرفت در اين سلوك و عروج تا منتهى شود به مقام « أَوْ أَدْنى » « 1 » و مقام « لو كشف الغطاء » كه مقام خاتم نبوت و خاتم ولايت است - چنان كه مشروحا مذكور خواهد شد .

بدان‌كه از اين بيانات و بيّنات نيز منكشف مىشود سرّ آيات قرآنيّه كه دلالت مىكند بر اينكه همهء كائنات را از براى انسان آفريده‌اند ، و سرّ حديث قدسى « لولاك لما خلقت الافلاك » ، و سرّ حديث قدسى ديگر كه عالم را از براى تو آفريدم و ترا از براى خودم ، و سر حديث شريف « نحن صنايع اللّه و الخلق بعد صنايع لنا » .

در بيان آنكه انسان كامل از باب اتحاد با اسم اللّه غايت اصلى وجود است

در بيان آنكه انسان كامل از باب اتحاد با اسم اللّه غايت اصلى وجود است

پس هويدا و آشكار گرديد كه مقام خاتميت در نبوت و ولايت غايت اصل و مطلوب حقيقى همهء كائنات و مبدعات و همهء سفليات و علويات و غايت همهء غايات و غرض همهء اغراض و مطلوب همهء طلاب و سلاك ذات اقدس خير اقصى و مبدأ اعلا است ( جل ذكره و عظم قدره ) متفطن باش ، و تأمل نماى در شارقات سابقه و لمعات ماضيه ، تا رخسارهء شاهد مدعا از حجاب اختفاء بيرون آيد - و كالشمس فى رابعة النهار - مشاهد و عيان گردد .

پس به حد انكشاف و انجلا آمد كه : حقيقت موت و تعبيرش انتقال شىء از نشأتى از وجود ، به نشأت ديگرى از وجود است از براى افراد نوع شريف انسانى ، بلكه از براى همهء مخلوقات و كائنات ، بالاصاله و به حسب ذات و حقيقت ، ذاتى و طبيعى و جبلى و فطرى است ، يعنى هريك به حسب جبلت و فطرت بسوى غايت اصلى و مطلوب حقيقى خود متوجه است .

و بسوى اين لطيفهء الهيه اشاره است كلام معجز نظام « أَلا إِلَى اللَّهِ تَصِيرُ الْأُمُورُ » « 2 » ، « و إِنَّ إِلى رَبِّكَ الرُّجْعى » « 3 » ، « فَسُبْحانَ الَّذِي بِيَدِهِ مَلَكُوتُ كُلِّ شَيْءٍ وَ إِلَيْهِ »

( 1 ) . سورهء نجم ( 53 ) ، آيهء 9 . ( 2 ) . سورهء شورى ( 42 ) ، آيهء 53 . ( 3 ) . سورهء علق ( 96 ) ، آيهء 8 .