انوار جليه در كشف اسرار حقيقت علويه (فارسى) — الصفحة ١١٥

در بيان معانى سرّ و تحقيق در حقيقت سرّ و وجوب كتمان آن

پيمودند .

و اصحاب يقين و معرفت سالك طريق مستقيم گرديده و به سعادت ابدى پيوستند .

منكرين و مفرطين و غالين و عالين دربارهء ايشان كافر و گمراه گرديدند ، و صاحبان بصيرت و فطنت و سلاك طريق مستوى و صراط مستقيم دربارهء ايشان به اعلى درجات سعادات رسيدند .

جمع « سرّ » اسرار است ، و سريرت نيز به معناى « سرّ » و جمع آن سرائر است .

و « سرائر » امورى است كه پنهان كرده شوند در قلوب و عقايد و نيات .

و از اين قبيل است كلام خداوند احد « يَوْمَ تُبْلَى السَّرائِرُ » « 1 » و نيز گفته است در آن كتاب در تفسير آيهء شريفه « يَعْلَمُ السِّرَّ وَ أَخْفى » « 2 » .

« سرّ » امرى است كه پنهان كرده شود در دل و اخفى امرى است كه به خاطر خطور نموده بعد از آن فراموش شده باشد . تمام شد كلام صاحب مجمع البحرين .

صاحب كتاب نفايس الفنون گفته است كه : « سرّ » در نزد جماعتى از عرفا لطيفه‌اى است از لطايف روحانيه ، محل مشاهدات ، چنان‌كه روح لطيفه‌اى است نورانيّه ، محل محبّت .

و « دل » لطيفه‌اى است ملكوتيه ، محل معرفت .

و طايفه‌اى از ايشان گفته‌اند كه : « سرّ » از سنخ معانى است نه از سنخ ذوات و اعيان .

و مراد از آن حالى است مستور در ميانهء بنده و خداى كه غير را بر آن اطلاع نباشد .

و گويند كه : بنده را با خداى سرّى است و سرّ سرّى كه آن را اخفى خوانند چنان‌كه نص كلام مجيد است « وَ إِنْ تَجْهَرْ بِالْقَوْلِ فَإِنَّهُ يَعْلَمُ السِّرَّ وَ أَخْفى » « 3 » .

سرّ آن است كه جز خدا و بنده كسى بر آن مطلع نباشد . و سرّ سرّ آن است كه بنده را نيز بر آن اطلاعى نباشد بلكه مطلّع نباشد بر آن مگر عالم السر و الخفيات .


( 1 ) . سورهء طارق ( 86 ) ، آيهء 9 . ( 2 و 3 ) . سورهء طه ( 20 ) ، آيهء 7 .