تمهيد الأصول في علم الكلام ( تمهيد الاصول در علم كلام اسلامى ) ( فارسى ) — الصفحة ١٩
فصل در گفتگو از ثابت كردن صفات نوعيه است
فصل در گفتگو از ثابت كردن صفات نوعيه است
فصل در گفتگو از ثابت كردن صفات نوعيه است
اين فصل بر چهار چيز پايه‌گذارى مىشود .
يكى : نوبنو شدن چگونگىها براى جسم است .
دوم : با آن‌كه چگونگىها نوبنو مىشود رواست نوبنو نشود .
سوم : حال‌ها و شرطهاى جسم بر آن‌گونه كه هست دگرگون نمىشود .
چهارم : هرچيزى درباره‌اش چنين گفته شود ناگزير بايد چيزكى در ميان باشد ( كه اين دگرگونىها را پديد آورد ) . « 1 »
اما نوبنو شدن چگونگىهاى جسم براى همه آشكار است ؛ زيرا مىدانيم كه جسم در سوئى است ؛ پس از آن به سوهاى ديگر جابجا مىشود ؛ پس اكنون چيزى را دانسته‌ايم كه پيش از آن نمىدانستيم ؛ و از اين بيرون نيست كه آنچه
( 1 ) خلاصهء فصل اين است كه جسم هميشه از حركت به سكون ، و از اجتماع و اتصال ، به انفصال و افتراق مىگرايد . و اين تغيير حالتها دليل بر اين است كه ماهيت نوعى ، و صفتى از صفات ذاتى و جوهر جسم تغيير پيدا مىكند ، زيرا تا تغييرى در جوهر جسم حاصل نشود محال است در صفات ظاهرى آن تغيير پيدا شود ، و همهء اين مطالب دليل بر اين است كه جسم خالقى دارد كه هميشه صفات ذاتى و جوهر جسم را تغيير مىدهد و دائما در كار ايجاد و اعدام جسم است .