نگرشى بر مقاله بسط و قبض تئوريك شريعت دكتر عبد الكريم سروش (فارسى) — الصفحة ٤٠٤

بحث ابن عبّاس با معاويه در مدينه درباره حجّيّت قرآن

در مناقب على لب باز كند . در اينحال خطباء در هر ناحيه و شهر و قريه‌اى بر فراز منابر زبان به لعن علىّ بن أبى طالب عليه السّلام گشودند ، و از او برائت جستند ؛ و شروع كردند به عيبگوئى در اهل بيت او عليهم السّلام - و لعنت فرستادن بر آنها - به عيبهائى كه دامانشان از آنها پاك بود

.

بحث ابن عبّاس با معاويه در مدينه درباره حجّيّت قرآن

بحث ابن عبّاس با معاويه در مدينه درباره حجّيّت قرآن

سپس معاويه به حلقه‌اى از قريش كه در ميان آنها ابن عبّاس بود ، عبورش افتاد . چون قريش او را ديدند همگى براى او برخاستند غير ابن عبّاس . معاويه گفت : اى پسر عبّاس ! چرا همانطور كه اصحاب تو براى من برخاستند تو براى من برنخاستى ؟ اين علّتى ندارد مگر ناراحتى و كراهتى كه از من داريد ؛ به جهت جنگ من با شما در روز صفّين . اى پسر عبّاس ! پسر عموى من عثمان ، مظلوم كشته شد .

ابن عبّاس گفت : عمر بن خطّاب هم مظلوم كشته شد . « 1 » پس امر خلافت را به فرزندانش بسپار ؛ و اينست پسر او !

معاويه گفت : عمر را مرد مشركى كشت . ابن عبّاس گفت : عثمان را كه كشت ؟ !

معاويه گفت : مسلمانان ! ابن عبّاس گفت : اين گفتارت كه بيشتر حجّتت را باطل كرد ، و خون عثمان را بيشتر حلال كرد . اگر او را مسلمين كشته باشند و او را مخذول و ذليل نموده باشند ، بنابراين خون عثمان به حقّ ريخته شده است .

معاويه گفت : ما به تمام شهرها نوشته‌ايم و فرمان صادر كرده‌ايم كه از ذكر مناقب علىّ و اهل بيت او دست بدارند ؛ تو نيز زبان خود را نگهدار و توقّف كن !

ابن عبّاس گفت : تو ما را از قرائت قرآن باز ميدارى ؟ ! گفت : نه

( 1 ) در تعليقه « كتاب سُلَيم » آمده است كه : اين گفتار از باب الزام خصم بوده است ؛ چون معاويه به مظلومانه بودن قتل عمر اعتقاد داشت .