توحيد علمى و عينى در مكاتيب حكمى و عرفانى ( به ضميمه تذييلات) (فارسى) — الصفحة ١٧٥
فريد الدين عطّار نيشابورى از عرفاء بالله بوده ، شعرش را بايد به اين مسلك معنى نمود
تذييل دوّم بر مكتوب دوّم مرحوم شيخ قدّس الله سرّه
تذييل دوّم بر مكتوب دوّم مرحوم شيخ قدّس الله سرّه
فريد الدين عطّار نيشابورى از عرفاء بالله بوده ، شعرش را بايد به اين مسلك معنى نمود
فريد الدين عطّار نيشابورى از عرفاء بالله بوده ، شعرش را بايد به اين مسلك معنى نمود
مرحوم شيخ بناى اعتراض خود را بر تحقّق تشكيك در مظاهر چنانچه حكماء اختيار كردهاند ، استوار كرده ؛ و از علم مذكور در شعر علم ذاتى فهميده ، چنانچه پر واضح است ؛ با اينكه عرفاء به تشكيك در ظهورات قائلند ؛ و علم تفصيلى قبل الإيجاد به ماهيّات را در مقام خارج از ذات مىدانند . و شيخ فريد الدّين عطّار نيشابورى از أساطين عرفاء مىباشد . و اين دو مسئله و خاصّه مسئله تشكيك در ظهورات ، به اندازهاى از اين طائفه روشن است كه نظم و نثر آنها را از او مملوّ ، و بر مراجعه كننده جاى هيچ گونه ترديد و شك باقى نيست ؛ و در هر صورت شعر صاحب شعر را طبق مذاق خودش تفسير بايد كرد ؛ خواه صحيح و خواه فاسد .
و عجبتر از همه كلام أخير ايشان است : « و ثالثاً كلام فعلًا در وصول عقل است » الخ . زيرا اعتراض سيّم بر تقدير تسليم اعتراضهاى سابق ، و به تقدير تسليم نبودن ماهيّات در مقام ذات ، كلام ساقط است . پس بهتر آن است كه اين اعتراض به شكل إثبات تناقض وارد شود ؛ و كلام على خلاف ظاهره به اين معنى حمل شود