يس اسماى حسناى الهى (فارسى) — الصفحة ٢٦٠
دقيقه‌ى نودىهاى كره‌ى زمين ! /
هستند ! و آنقدر دير نوبتِ حيات به آن‌ها افتاده است كه آخرين ساكنان كره‌ى خاك هستند ! /
من احتمال مىدهم با توجّه به آيه‌ى بعدى كه مىفرمايد : « وَ نُفِخَ فىِ الصُّورِ » كه همان نفخه‌ى دوّم است ، « مَا يَنْظُروُنَ إِلَّا صَيْحَةً وَاحِدَةً » مربوط به نفخه‌ى اوّل باشد كه با آن صيحه همه مىميرند :
« فَصَعِقَ مَنْ فىِ السَّمَواتِ وَ مَنْ فىِ الْأَرضِ » « 1 » ؛ همه مىميرند و كار تمام مىشود . وقتى مدّتى در قبر ماندند ، با نفخه‌ى دوّم از اجداث و قبرها بيرون مىآيند و مىگويند :
« مَنْ بَعَثَنَا مِنْ مَرْقَدِنَا » ؟
بنابر اين « وَ لَا إِلَى أَهْلِهِمْ يَرْجِعُونَ » ، مربوط به نفخه‌ى دوّم در قيامت نيست تا ما بگوييم چرا به « الى اهلِهِم » تعبير شده است . اين صيحه و نفخه ، مربوط به اين دنياست ؛ يعنى مىخواهد بميرد و به او فرصت نمىدهند كه پيش زن و بچّه‌اش برود .
يكى ازحاضرين : در نفخه‌ى اوّل كه نفخه‌ى « صَعْق » است ، همه از وحشت و دهشت جان مىدهند . هر چه در آسمان‌ها و زمين هست ، آنچنان بغتةً و غفلةً و ناگهانى ، مرگ به سراغ آن‌ها مىآيد كه مهلت هيچ كارى را نخواهند داشت . بنابر اين ، اين نفخه ، مربوط به مرگ همگانىِ قبل از برپايى روز قيامت است .
آيت الله مدرّسى : غالب مفسّرين هم همين را مىگويند . در روايات
( 1 ) - / زمر ، 68 : « وَ نُفِخَ فِي الصُّورِ فَصَعِقَ مَن فِي السَّماوَاتِ وَ مَن فِي الْأَرْضِ إِلَّا مَن شَاءَ اللَّهُ ثُمَّ نُفِخ‌َفِيهِ أُخْرَى فَإِذَا هُمْ قِيَامٌ يَنظُرُونَ » ؛ ( و در صور دميده مىشود ! پس همه‌ى كسانى كه در آسمان‌ها و زمينند مىميرند ؛ مگر كسانى كه خدا بخواهد . سپس بار ديگر در صور دميده مىشود . ناگهان همگى به پا مىخيزند و در انتظار حساب و جزا هستند . )