عقايد اسلامى (در پرتو قرآن، حديث و عقل) ( فارسى) — الصفحة ٣٣٢

الف ) داورى وليد دربارهء قرآن

سجع و قافيه كشيده نمىشود و شبيه سخنان جن نيست ؛ زيرا سخنان جن همان ها بودند كه از زبان كاهنان مىشنيدند كه داراى مقاطع خاص و سجع ويژه و الفاظ ظريف بودند و پيچيدگى معانى و تجانس حروف از ويژگىهاى آن به‌شمار مىرفت و اين خصوصيات ، آن را از سخنان معمولى ممتاز مىساخت . آنان مقيد بودند كه در مقام سخن گفتن با جمله‌هايى كوتاه و مختصر كه داراى مقاطع خاص و سجع ويژه‌اى بود با مردم سخن بگويند . الفاظ غريب و نامأنوس ، دشوارى معانى و تجانس حروف از خصوصيات سخنان آنها بود .

2 . وَ انَّ فيهِ لَحَلاوَة

آن داراى شيرينى خاصى است كه عقول و نفوس را به سوى خود مىكشد و انسان از شنيدن آن لذت مىبرد .

3 . وَ انَّ فيهِ لَطَلاوَة

زيبايى خاصى دارد ، زيبايى الفاظ و جمله‌هاى آن بر محسنات قرآن افزوده و شكوه خاصى به آن بخشيده است .

4 . وَ انَّ اعلاهُ لَمُثمِر

قرآن درخت عظيمى است كه شاخسارهاى آن پر بار و پرثمر است .

5 . وَ ان‌َّاسفَلَهُ لَمُغدِق

قسمت زير و پايين آن ريشه‌دار و پربركت است . مادهء « غدق » در معناى بركت به كار مىرود چنان كه قرآن مىفرمايد :

« وَأَنْ لَوِ اسْتَقامُوا عَلَى الطَّرِيقَةِ لَأَسْقَيْناهُمْ ماءً غَدَقاً » ؛ « 1 »

اگر در راه حق استقامت ورزند با آب پر بركتى آنها را سيراب مىكنيم .

مقصود وليد اين است كه قرآن درختى با ريشه‌هاى فراوان است كه در نقاط مختلف روح و روان رسوخ مىكند و هم‌چنين ممكن است اشاره به معانى


( 1 ) . جن ( 72 ) آيهء 16 .