انسان كامل از ديدگاه نهج البلاغه (فارسى) — الصفحة ٦٢

ولايت تكوينى و تشريعى

فاطِرَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ أَنْتَ وَلِيِّي فِي الدُّنْيا وَ الْآخِرَةِ « 1 » .

و حكم بتّى الهى اين كه :

ما عِنْدَكُمْ يَنْفَدُ وَ ما عِنْدَ اللَّهِ باقٍ « 2 » .

پس چون رسالت و نبوت از صفات كونيه زمانيه‌اند به انقطاع زمان نبوت و رسالت قطع مىشوند به خلاف ولايت كه از صفات الهيه است و حق سبحانه در وصف خودش فرمود :

هُوَ الْوَلِيُّ الْحَمِيدُ « 3 » .

پس قرآن فرقان به تنهائى در اثبات وجوب وجود انسان كامل ولى در نشئهء عنصرى على الدوام كافى است و روايات و صحف علميه معاضد آنند بلكه از بطنان آن فائض‌اند . عارف رومى در آخر دفتر دوم مثنوى گويد :

هم سليمانست اندر دور ما * كه دهد صلح و نماند جور ما

مرحوم حكيم سبزوارى در شرح آن گويد :

« چه ولى از اسماء خدا است و هميشه مظهر مىخواهد ، پس انقطاع ولايت جائز نيست و اولياء خدا هميشه در عالم هستند بخلاف نبى و رسول كه اسم خلقىاند پس انقطاع نبوت و رسالت جائز است » « 4 » .

چون در معنى ولى و نبى و رسول تدبر شود ظاهر گردد كه معطى نبوت و رسالت اسم ظاهر است كه احكامشان متعلق به تجليه است ، و معطى ولايت اسم باطن است كه مفيد تحليه است و هرچيزى را علامت است و علامت سفراى الهى ولايت است .

( 1 ) يوسف / 104 . ( 2 ) نحل / 99 . ( 3 ) شورى / 29 . ( 4 ) شرح مثنوى ، چاپ سنگى ، ص 182 .