شرح حديث جنود عقل و جهل ( فارسى ) — الصفحة ٢٤٩

فصل هفتم در ذكر جمله [ اى ] از احاديث شريفه در اين باب

غضب الهى است .

آرى ، اين نائره سوزان از باطن قلب بروز كند ؛ چنانچه « نارُ اللَّهِ الْمُوقَدَةُ * الَّتِي تَطَّلِعُ عَلَى الْأَفْئِدَةِ » « 1 » شايد صورت همين نار باشد كه از باطن دل بروز كند و مشرف بر فؤاد شود .

ما اكنون از آتش غضب الهى خبرى مىشنويم ، و با هيچ بيانى ممكن نيست حقيقت آن را براى ما آن طور كه هست ، بيان كنند . همّت دنيا و قاموس طبيعت كوتاه‌تر از آن است كه بتواند ، حقايق عالم غيب و ماوراى طبيعت را به طورى كه هست ، بيان كند . ما هر چه از جانب سعادت يا شقاوت مىشنويم ، به مقايسهء به اين دنيا و مأنوسات و عاديات خود از آن چيز مىفهميم ، و عالم آخرت و ملكوت در تحت مقايسه و ميزان دنيا و مُلك در نيايد .

ما هر چه آتش ديديم ، آتش مُلاصِق با بدن - آن هم نوعاً با سطح بدن - را ديديم و بيشتر و بالاتر از آن چيزى نيافتيم . تمام آتشهاى عالم دنيا را اگر روى هم گذارند ، فؤاد انسان را نمىتواند بسوزاند ؛ چه كه فؤاد از مراتب ملكوت است و آتش مُلكى به آن نرسد ؛ آتش ملكى از حدّ بدن ملكى دنياوى خارج نشود . آن آتش ملكوتى الهى است كه باطن و ظاهر و روح و قلب و فؤاد و بدن را مىسوزاند ، و از باطن قلب بروز كند ، و به ظاهر از مجراى حواس نفوذ كند .

حضرت عيسى - عليه السلام - مىفرمايد : كسى كه بخواهد از آتش غضب الهى محفوظ باشد و گرفتار « نارُ اللَّهِ الْمُوقَدَةُ » نشود ، بايد خود را از اين آتش سوزان غضب حفظ نمايد .

و در حديث شريف كافى ، حضرت باقر - عليه السلام - فرمود : « همانا اين

( 1 ) - آتش افروختهء خداست كه بر دلها غلبه نمايد . ( هُمَزة / 7 - 6 ) .