جامع عباسى ( با حواشي هشت فقيه واليمقام ) ( طبع جديد ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٩

امّا آن بيست امرى كه در وضو سنّت است :

چهارم‌آنكه : آب را از آن ظرف به دست راست بردارد .

پنجم‌آنكه : سه نوبت مضمضه كند به سه كف آب .

ششم‌آنكه : سه نوبت استنشاق كند آن نيز به سه كف آب [ 1 ] .

هفتم‌آنكه : مسواك كردن اگرچه به انگشت باشد .

هشتم‌آنكه : در وقت وضو ساختن رو به جانب قبله باشد .

نهم‌آنكه : رو را به دست راست بشويد [ 2 ] .

دهم‌آنكه : مسح سر به مقدار عرض سه انگشت باشد [ 3 ] .

يازدهم‌آنكه : به كلّ كف دست مسح پا نمايد [ 4 ] .

دوازدهم‌آنكه : آب وضو به‌مقدار يك مد باشد و آن چهار يك صاع است و صاع به‌وزن [ 5 ] « پنجاه و شش هزار و يك صد و شصت » جُوِ متوسّط است ، پس مد به‌وزن « چهارده‌هزار و چهل » جُوِ ميانه است . [ و آن چهار يك مَن تبريز است و بيست‌مثقال تخميناً ] « 1 » .

[ 1 ] كردن هر يك از مضمضه و استنشاق را به سه كف آب قول جمعى از علماء است . ( خراسانى ) [ 2 ] شستن رو به دست راست احوط وجوب است . ( تويسركانى ) [ 3 ] بلكه اين احوط است . ( خراسانى ) [ 4 ] اولى فعل آن است رجاءً . ( خراسانى ) * به ملاحظهء خبرى كه در اين باب وارد شده است احتياط مسح تمام روى پا را به كلّ كف دست رعايت نمايد . ( صدر ) [ 5 ] محتاج به حساب نمودن است . ( خراسانى ) * صاع به مثقال صيرفى ششصد و چهارده مثقال و ربع است . ( كوهكمره‌اى ) * صاع ششصد و چهارده مثقال صيرفى است و ربع مثقال ، پس مدّ يكصد و پنجاه و سه مثقال و نيم است و يك نخود و نيم . ( مازندرانى ، نخجوانى ) * صاع ششصد و چهارده مثقال و ربع مثقال است . ( يزدى ) ( 1 ) در بعضى از نسخه‌ها نيست .