مهر تابان ( طبع جديد ) ( فارسى ) — الصفحة ١٦٢

تفسير « وَ مِنَ الْأَرْضِ مِثْلَهُنَّ »

چيزى باقى نيست و همه از بين رفته‌اند . * * *

تفسير « وَ مِنَ الْأَرْضِ مِثْلَهُنَّ »

تفسير « وَ مِنَ الْأَرْضِ مِثْلَهُنَّ »

تلميذ : در آيهء آخر از سورهء طلاق وارد است :

اللَّهُ الَّذِي خَلَقَ سَبْعَ سَماواتٍ وَ مِنَ الْأَرْضِ مِثْلَهُنَّ يَتَنَزَّلُ الْأَمْرُ بَيْنَهُنَّ لِتَعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ عَلى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ وَ أَنَّ اللَّهَ قَدْ أَحاطَ بِكُلِّ شَيْءٍ عِلْماً . « 1 »

مراد از اين فقرهء وَ مِنَ الْأَرْضِ مِثْلَهُنَّ چيست ؟ و چگونه از زمين مانند آسمانها ، هفت عدد آفريده شده است

؟ علّامه : در تفسير اينكه از زمين مثل هفت آسمان خداوند خلق فرموده است ، دو قسم وارد شده است : اوّل آنكه : همانطور كه آسمانها را خداوند هفت عدد آفريده است ، زمين را نيز مانند آسمانها هفت عدد آفريده است ؛ و بنابراين ، هفت آسمان و هفت زمين داريم .

دوّم آنكه : خلق فرمود از زمين ، موجودى را كه آن مانند هفت آسمان است ؛ و آن انسان است . و اين گونه تفسير ظاهراً به ابن عبّاس نسبت داده شده است .

و چون گفته‌اند كه : در انسان سَبْعِ شِداد با جميع قوايش موجود است ، و همه در تحت تسخير انسان است ، بنابراين مىتوان گفت كه : انسانى كه داراى هفت آسمان است ، و همه در وجود او منطوى است ؛ از زمين آفريده شده

( 1 ) آيهء 12 ، از سورهء 65 : الطّلاق : « خداوند آن كسى است كه هفت آسمان را بيافريد ، و از زمين نيز مثل آن هفت آسمان بيافريد . و امر خدا به تدريج و مهلت در بين آنها فرود مىآيد ، تا بدانيد كه حقّاً خداوند بر هر چيزى تواناست ؛ و اينكه خداوند بر هر چيزى احاطهء علمى دارد . »