منطق نوين ( مشتمل بر اللمعات المشرقيه في الفنون المنطقيه ) ( فارسى ) — الصفحة ١٠٣

غاطيغورياس ( كاتى گورياس )

4 - كتاب ( انولوطيقاى ثانيه ) در مورد برهان .

5 - كتاب ( طوبيقا ) در بيان جدل .

6 - كتاب ( سوفسطيقا ) دربارهء اغاليط .

غاطيغورياس ( كاتى گورياس )

غاطيغورياس ( كاتى گورياس )

اين كلمه بمعنى اضافه و اسناد است به اين جهت بمقوله ترجمه شده است . زيرا مقولات عرضيه همگى محمول و منتسب بموضوعات جوهرى هستند . و اما جوهر كه موضوع است نيز بر مصاديق خود حمل و نسبت داده مىشود . زيرا جوهر بر دو قسم است : جوهر اول كه جزئى و موجود در خارج است . مفهوم اين گونه جوهر بالذات محمول واقع نميشود زيرا جوهر جزئى ، بالذات موضوع عوارض است و عوارض محمولات آن هستند و گاهى كه گفته مىشود اين انسان سقراط است و مفهوم جزئيرا محمول قرار ميدهيم حمل بالعرض است .

قسم دوم از جوهر كه جوهر ثانى و نوع يا جنس است بر موضوع جزئى حمل مىشود باينجهت جوهر ثانى از مقولات بشمار مىآيد .

جوهر اول يعنى امور محسوسه كه مادى هستند از جهت جزئى بودن در علوم مورد گفتگو واقع نميشوند مگر از جهت آنكه مصداق جوهر ثانى و كلى ميباشند گاهى از آنها بحث مىشود .

مقولات ده‌گانه عبارتند از :

1 - مقوله جوهر مثل انسان .

2 - مقوله كم مثل ذرع .

3 - كيف مانند سفيدى .