عرايس الجواهر ونفايس الأطايب ( فارسى ) — الصفحة ٢٢٤
باب دوم در صفت و معرفت نقره و منفعت و خاصيت او و اشباه
باب دوم در صفت و معرفت نقره و منفعت و خاصيت او و اشباه
باب دوم در صفت و معرفت نقره و منفعت و خاصيت او و اشباه
نقره جوهرى است معدنى شريف عزيز نايب مناب زر ، و طبيعت او سرد و خشك است ، و به روايت جماعتى از اطبّا معتدل است .
و آن دوگونه بود : اول سفيدى سفيد ، ديگر درمى « 1 » لون ، و بهترين سفيدى بود نرم متطرّق كى به كوفتن و كشيدن ريزه نشود .
و معادن او در بسيار مواضع است در جهت مشرق و مغرب و آنچ مؤلّف اين كتاب مشاهده كرده است در جانب روم كان لولوه و معدن اسبهر و معدن گمش بازارست ، و تا سى موضع نشان مىدهند در جانب روم .
و با جمله انواع نقره اسرب آميخته است كمتر و بيشتر .
بعضى از آن به سنگ آميخته . ريزه‌هاى نقرهء خرد و بزرگ از ميان سنگ برون مىكنند و بعضى سنگ را آس كنند و به سيماب نقره را از آن حاصل كنند .
و آنچ از اسرب حاصل كنند اوّل امتحان كنند تا از يك من اسرب چند قدر نقره حاصل خواهد شد .
اگر همچندانك قيمت اسرب باشد بيش نقره حاصل نشود آن را به عرض نرسانند ، و آنچ بيش از يك من قيمت اسرب باشد از اسرب برون كنند .
( 1 ) - چنين قراءت مىشود و « درى » هم مىتوان خواند .